نور و حرارت روشهای کشت مانند تراکم بذر ، عمق کاشت نیز قرار می گیرد ، 2 الی 3 هفته بعد از رویش ، پنجه زنی شروع می گردد و ظهور پنجه ها با پیدایش برگ می باشد .
در مرحله پنجه زنی ساقه اصلی و ساقه فرعی ( پنجه ها ) بسیار کوتاه بوده و در میان غلاف برگها قرار گرفته و دیده نمی شود . بعد از پنجه زنی مد سیستم رویشی گره های جدیدی را به وجود می آوورد . بعد از تشکیل گل تمایل گیاه در جهت پنجه زنی از بین می رود و در عوض ساقه با سرعت شروع به طویل شدن می کند .
سنلبه گندم در انتهای آخرین میان گره ساقه تشکیل می گردد . محور سنلبه در ابتدای مرحله ساقه ترصن بعد از توقف مرحله تشکیل ساقه به وجود می آید .
در برخی ارقام گندم ها طویل شده و به زائده خار مانندی به نام ریشک تشکیل می شود در بعضی دیگر فاقد ریشک می باشد . ریشکها بویژه در شرایط نامساعد فصل رشد نقش فیزیولوژیکی مهمی را ایفا می کند . زیرا دارای کلروپلاست و روزنه بوده و می تواند عمل فتوسنتز انجام دهد .
4 ـ 4
ترکیبات شمایی دانه گندم
دانه گندم دارای مقدار بسیار زیادی مواد غیر ازته ، مواد پروتئینی و آب می باشد .
مواد معدنی و سلولز به مقدار بسیار کمی در دانه گندم وجود دارد . دانه گندم همچنین دارای مقادیری ویتامین ، آنزیم و ساایر مواد می باشد .
قسمت اعظم مواد غذایی دانه گندم مواد غیر ازته می باشد . مواد غیر ازته دانه گندم از نشاسته ، قند ، دکسترین تشکیل شده است . نشاسته بیشترین بخش آندوپسرم را تشکیل می دهد . و مهمترین و با اهمیت ترین مواد ذخیره ای دانه گندم می باشد . مواد غیر ازته به صورت گرانولهای کوچک در قسمت دیواره آندوپسرم و گرانولهای بزرگ در مرکز آن دیده می شود .
بخش پروتئینی مهمترین بخش دانه گندم می باشد. مواد پروتئینی دانه گندم به عوامل ژنتیکی و محیطی مؤثر در رشد و نمو مانند دما ، میزان ازت خاک ، طول روز و مدت زمان رسیدن دانه بستگی دارد .
میزان پروتئین در ارقام گندم بسیار متغیر است . در گندمهای معمولی فرمهای بهاره دارای پروتئین بیشتری نسبت به فرمهای پائیزه هستند . دانه های گندم در مناطقی که دارای آب و هوای گرم می باشند از نظر مواد پروتئینی غنی تر از دانه های گندمی هستند که در مناطق خشک کشت می گردند .
میزان مواد چربی در دانه گندم 2 ـ 5/1 % است بیشترین مقدار چربی در جین و لایه آلئورون ذخیره می گردد . چربی دانه گندم بیشتر از اسید الیک و اسید لینولئیک ، یعنی اسیدهایی که به آسانی اکسیده می شوند تشکیل شده است .
مواد سلولوزی دانه گندم 5/2 ـ 9/1 % می باشد که بیشتر در قسمت های خارجی دانه و پوست دانه که جدا می گردد قرار دارد .
مواد معدنی دانه گندم 3/2 ـ 5/1 % و شامل فسفر ، پتاسیم ، منیزیم ، آهن و ترکیبات کلرو سدیم است .
دانه گندم از نظر کلسیم فصیر می باشد .
B6 , B2 , B1دانه گندم دارای مقادیر زایادی ویتامین می باشد . ویتامین های دانه گندم شامل ویتامین های
است . A و مقادیر بسیار کمی ویتامین E , B12 ,
2 ـ 5 ـ روشهای آماری ـ ژنتیکی
تعیین نحوه توارث ژنهای عملکرد و کیفیت ، با استفاده از روشها و طرحهای ژنتیکی و آماری ، به نژادگران را در برنامه ریزی هر چه بهتر برنامه اصلاحی برای تولید ارقام با کیفیت و کمیت بهتر یاری می دهد . نظر به اینکه برخی از صفات متأثر از اثرات غیر آلی ( اپیستازی ) می باشند ، تعیین وجود یا عدم وجود این اثرات می تواند در بهبود برنامه های اصلاحی ممفید واقع شود . ضمناً می توان نوع اثر ژن ، سهم هر کدام از اجزای واریانس ژنتیکی ، وراثت پذیری عمومی ، خصوصی و تعداد ژنهای کنترل کننده صفات را برآورد کرد .
2 ـ 5 ـ 1 ـ اصل تجزیه ژنتیکی صفات زراعی :
صفات زراعی به دو دسته کلی کمی و کیفی دسته بندی می شوند ولی اکثر صفات زراعی مرتبط با عملکرد از نوع کمی اند .
2 ـ 5 ـ 1 ـ 1 ـ مقایسه صفات کمی و کیفی :
1 ـ برخلاف صفات کیفی در صفات کمی نمی توان افراد رابه دسته های مجزا تقسیم کرد .
2 ـ اثر ژنهای کنترل کننده صفات کمی نسبت به بقیه اثراتی که سبب تنوع می شود ، کوچک تر است ، لذا آنها را ژنهای فرعی یا مینور یا کوچک اثر می گویند .

                                                    .