رشته حقوق

پیامبر اسلام(ص)

دانلود پایان نامه

ویلیام مُنتگمری وات در کتابها و مقالاتی که راجع به اسلام تدوین نموده، کوشیده است تا نشان دهد که پژوهشهای خود را بر پایهی علم و انصاف بنیان نهاده تا از این راه به حقایق تاریخی صدر اسلام و سیرهی نبوی دست یابد. اما اینکه تا چه اندازه در این کار توفیق یافته، جای تأمل و بررسی دارد. اینک به تحلیل و نقد و بررسی مطالب وات به صورت موضوعی میپردازیم:
5-1. تحلیل و نقد اندیشههای ویلیام مُنتگمری وات در باب وحی
در اینجا به تحلیل و نقد اندیشههای وات پیرامون وحی به صورت جامع و موردی میپردازیم:
5-1-1. تحلیل و نقد جامع
در یک کلام میتوان گفت که ویلیام مُنتگمری وات با گذر از اتهاماتی که اسلاف وی به حضرت محمد(ص) وارد میکردند، به اطمینان رسیده است که پیامبر اسلام(ص) در اصلِ ادعاهای خود مبنی بر نبوت و دریافت وحی از جانب خداوند صداقت داشته است. او میخواهد از جایگاه یک الهیدان مسیحی به تبیین چند و چون وحی و نبوتی بپردازد که پیامبر اسلام(ص) مدعی آن بوده است. در این تبیین، چند اصل دیده میشود: 1) منافی با حقّانیت و مشروعیت مسیحیت به عنوان یک دین جهانی و جاودانه نباشد؛ 2) با چارچوب الهیات مسیحی در مورد وحی و نبوت سازگاری داشته باشد. با این حال، میتوان گفت که تبیین او به طور کامل با الهیات سنتی مسیحیت همراه نیست، بلکه نیم نگاهی نیز به دیدگاههای جدیدی دارد که در غرب در مورد وحی ابراز شده است. از همه مهمتر، اثرپذیری وات از دو دیدگاه عمده است؛ یکی دیدگاههای علمی که برخی روانشناسان به پدیدهی وحی داشتهاند و دیگری دیدگاههای برخی الهیدانان و فیلسوفان مسیحی که وحی را محصول تجربهی دینی دانستهاند.
5-1-1-1. تأثیر الهیات مسیحی در نظریهی وات از وحی
وحى از دیدگاه الهیدانان مسیحی، لزوماً عین کلام خداوند نیست، بلکه میتوان لُبّ پیام را از خداوند، و الفاظ و عبارات و به تبع آن محتوای ظاهری را از آنِِ بشر دانست. تفکر غالب در میان مسیحیان در قرون وسطی و امروزه نیز در صورتهای سنتیترِ مذهب کاتولیک و محافظهکاران پروتستان آن است که خداوند حقایق گزارهای به پیامبران الهام کرده است. آنها معتقدند که خداوند کتاب‏هاى مقدس را به وسیلهی مؤلفان بشرى نوشته است و براساس این اعتقاد مى‏گویند که این کتاب‏ها یک مؤلف الهى و مؤلفانى بشرى دارند. از نظر آنها، خداوند مؤلف نهایى کتاب مقدس است، جز اینکه این عمل را از طریق مؤلفان بشرى که کارگزاران وى بوده‏اند، به انجام رسانده است. مؤلفان بشرى کتاب مقدس هر یک در عصرى خاص مى‏زیسته و به رنگ زمان خود درآمده بوده‏اند. همچنین این مؤلفان، مانند دیگر انسان‏ها با محدودیت‏هاى زبان و تنگناهاى علمى دست به گریبان بوده‏اند. بنابراین، اصولاً مسیحیان نمى‏گویند که خدا کتاب‏هاى مقدس را بر مؤلفان بشرى املاء کرده، بلکه معتقدند که او به ایشان براى بیان پیام الهى به شیوهی خاص خودشان و همراه با نگارش مخصوص و سبک نویسندگىِ ویژهی هر یک، توفیق داده است. در نتیجه، به عقیدهی مسیحیان، اصل پیام از سوى خدا آمده و حق است، اما شکل پیام تنها به خدا مربوط نمى‏شود، بلکه به عامل بشرى نیز ارتباط پیدا مى‏کند. این عامل بشرى، نویسندهی کتاب است که مانند همهی مردمْ محدود و در معرض خطاست. گفتنی است که برخی از الهیدانان مسیحی همچون جان هیک، پایبندی به این نظریه را مستلزم خطاپذیریِ متن کتاب مقدس ندانستهاند، بلکه به عکس، ایدهی خطاناپذیریِ آن را به این نظریه نسبت دادهاند.
گاهی سخنان وات از گفتمان سنتیِ مسیحت در مورد وحی و پیامبران نیز فراتر میرود و به گفتمان تجربهگرایان نزدیک میشود. تفسیرِ یک تجربه به معناى آن است که نفسِ تجربه‏گر از آنچه تجربه کرده است، مفاهیم و گزاره‏هایى را مى‏سازد و آن را به شکل کلامى حاوىِ پیام به دیگران منتقل مى‏سازد، بنابراین، تفسیر یک تجربهی دینى ممکن است به صورت مفاهیم باشد یا استنتاج منطقى یا فرضیهی تبیینی. وحی الهی و واکنش انسانی همیشه در هم تنیده است. یک مواجهه که به مشیت و مبادرت الهی بوده، توسط بشرِ جایزالخطا، تجربه، تعبیر و توصیف شده است. خلاصه آنکه، طبق این نظر، وحی نه صرفاً مجموعهای از قضایای الوهی اس

مطلب مشابه :  عوامل استقرار مهریه

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید