پایان نامه

پایان نامه

4- تومور پیندبورگ که همانند AOT ممکن است حاوی کانونهای کلسیفیه ی رادیواپاک باشد . همچنین نمای رادیوگرافیک آن احتمال دارد به صورت رادیولوسنسی چند حفره ای نمایان گردد . از نظر شیوع سنی و جنسی نیز برخلاف کیست دنتی جروس ، در افراد میانسال شایع تر است و شیوع جنسی خاصی ندارد (15).
5- Calcifying ghost cell odontogenic cyst نیز مانند توموپیندبورگ و AOT ممکن است حاوی کانونهای کلیسیفیه رادیواپاک باشد ، مگر در مراحل اولیه تشکیل کیست که ممکن است به صورت رادیولوسنسی پری کورونال ظاهر شود . همچنین ، این ضایعه گاهی به صورت رادیولوسنسی چند حفره ای نمایان می گردد (20).
6- میگزوم ادنتوژنیک که البته بیشتر به صورت رادیولوسنسی چند حفره ای به شکل کندوی عسل یا راکت تنیس ظاهر می شود (15).
7- ادنتوم که در اطراف تاج دندان در مراحل قبل از پیدایش عناصر کلسیفیه باشد (31).
8- فیبروم ادنتوژنیک مرکزی که اغلب به صورت رادیولوسنسی چند حفره ای ظاهر می شود ، اما ممکن است به صورت رادیولوسنسی تک حفره ای در اطراف تاج دندان نهفته شبیه فولیکول دندانی هیپر پلاستیک به نظر می آید (15).
تغییرات هیستوپاتولوژیک کیست دنتی جروس
ضایعات بالقوه و نسبتا جدی مختلفی وجود دارند که ممکن است از کیست دنتی جروس به وجود آیند. این عوارض احتمال عود ضایعه را نیز بیشتر می کند. برخی از ضایعاتی که ممکن است کیست دنتی جروس در فک ایجاد نماید عبارتند از:
ایجاد آملوبلاستوما از پوشش اپی تلیالی کیست یا جزایر اپی تلیالی ادنتوژنیک دیواره همبندی کیست. این تغییر که شایعترین عارضه کیست های دنتی جروس است، منجر به ضخیم شدگی داخل جدار کیست می گردد که ندرتا به صورت کلینیکی علائمی ایجاد می کند. لازم به ذکر است که تکثیر اپی تلیالی نئوپلاستیک به شکل آملوبلاستوما در کیست دنتی جروس شایعتر از انواع دیگر کیست های ادنتوژنیک می باشد. عارضه ذکر شده به عنوان تظاهر آغازین آملوبلاستوما توسط Vickers و Gorlin به این صورت بیان شده است که هرگاه هایپرکروماتیسم هسته سلول بازال، به صورت پرچین قرار گرفتن همراه با قطبی شدن سلول های بازال، واکوئل دار شدن همراه با فضادار شدن قسمت بین سلولی اپی تلیوم پوششی، همگی باهم رخ دهد، از تظاهرات یک نئوپلازی تهدید کننده می باشد (32).
شکل 7- نمای شماتیک تغییرات ویکرز و گورلین
به وجود آمدن موکواپیدرموئید کارسینوما از همان دو منبع اپی تلیالی ذکر شده در بالا.
ایجاد اسکواموس سل کارسینوما از پوشش اپی تلیالی یا جزایر اپی تلیالی دیواره همبندی کیست که البته رویداد نادری است.
ایجاد موکواپیدرموئید کارسینوما از سلولهای موکوسی پوشش اپی تلیالی کیست که از وقوع SCC نیز نادرتر است (3, 18, 22).
از نظر هیستولوژیک تغییراتی که در کیست های دنتی جروس می تواند رخ دهد و باید مورد توجه قرار گیرد عبارتند از:
کراتینیزاسیون به ندرت در کیستهای دنتی جروس ایجاد می شوند و در صورت وقوع، ناشی از متاپلازی می باشد و ممکن است نشانگر تغییرات اولیه ی کارسینوماتوز در کیستهای دنتی جروس باشد (27).
به غیر از کراتینیزاسیون متاپلاستیک، تغییرات متاپلاستیک دیگر در اپی تلیوم کیست، نواحی کانونی سلول های موکوسی و حتی به ندرت اپی تلیوم تنفسی یعنی استوانه ای مژکدار حاوی سلول های موکوسی فراوان ممکن است مشاهده گردد (27).
شکل8- نمای میکروسکوپی سلول های موکوسی در پوشش اپی تلیالی کیست دنتی جروس
شکل 9- نمای میکروسکوپی سلول های استوانه ای مژکدار در پوشش کیست دنتی جروس
همچنین گاهی ضخیم شدگی ها یا برجستگی جوانه مانند (bud-like) سلولهای بازال اپی تلیوم به درون بافت همبند ، در فقدان التهاب ممکن است مشاهده شوند که احتمالا شاهدی از تغییرات اولیه ی نئوپلاستیک می باشند . این نوع برجستگی های پلاک مانند در سطح لومینال کیست نیز ممکن است وجود داشته باشند که حتی در بررسی ماکروسکوپیک کیست، نیز مشخص است (27).
مروری بر متون
در پایان نامه ای که در دانشکده دندانپزشکی شهید بهشتی توسط آقای حسن زاده و به راهنمایی خانم دکتر سرگلزایی انجام شد، شیوع کیست های ادنتوژنیک در دانشکده دندانپزشکی شهید بهشتی و تهران طی یک دوره ده ساله بررسی شد. در این مطالعه پرونده های بایگانی شده بیمارانی که طی سال های 1380 تا 1390 پذیرش شده بودند، مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این مطالعه نشان داد که این کیست با شیوع 24% در بین تمام 1518 کیست های ادنتوژنیک بررسی شده (دومین کیست شایع بعد از کیست پری اپیکال)، در مردان با نسبت 85/1 برابر و در دهه های دوم و سوم زندگی و در خلف فک پایین شایعتر است. با توجه به اینکه در مطالعه ذکر شده تمامی کیست های ادنتوژنیک مورد بررسی قرار گرفته بودند، به خصوصیات هیستوپاتولوژیک این کیست ها توجه نشده بود (33).
استاتوپولوس و همکاران (8) در سال 2011 در مطالعه ای خارج کردن پروفیلاکسی مولر سوم نهفته را برای جلوگیری از کیست و تومور های ادنتوژنیک بررسی کردند. در این مقاله گذشته نگر شیوع و نوع کیست ها وتومور های مربوط به مولرسوم نهفته در بیماران یونانی را در یک دوره 12 ساله بررسی کردند. و نشان دادند که از 417 نمونه ی ارائه شده برای معاینات هیستوپاتولوژیک 167(40.04%) کیست و 48 ( 11.5%) تومور مشخص بوده است. لذا نتیجه گرفتند که برداشت جراحی مولرسوم نهفته فقط در موارد به خصوصی باید انجام شود و شیوع شرایط پاتولوژیک مربوط به مولر سوم نهفته نسبتا کم است(2.77%).
سورش و همکاران (34) در سال 2011 یک نمونه نادر از کیست دنتی جروس در یک بچه یکساله (جوان ترین نمونه کیست ) را گزارش کردند.

Share