هدف در برنامه درسی دوره متوسطه

ـ ایجاد نظام آموزشی مناسب برای هدایت دانش‌آموزان در جهت:
1ـ کسب آمادگی برای ورود به زندگی مستقل و تشکیل خانواده
2ـ حضور مسئولانه و موثر در نظام اجتماعی
3ـ پرورش استعدادهای شغلی و پدیدآوردن آینده شغلی برای برآوردن نیازهای جامعه
4ـ دستیابی به سطح دانش و مهارت نیروی کار کشور متناسب با معیار جهانی و در جهت پاسخگویی به نیازهای جامعه و بازار کار داخلی و بین‌المللی
بر اساس سند نقشه جامع علمی کشور نه تنها سازمان‌هایی مانند آموزش فنی و حرفه‌ای بلکه وزارت آموزش و پرورش نیز مکلف شدهاند به منظور کسب آمادگی برای زندگی مستقل و حضور مسئولانه در جامعه و پرورش استعدادهای شغلی و تأمین آینده شغلی مناسب و دستیابی به سطح دانش و مهارت نیروی کار کشور، دانش‌آموزان را هدایت و راهنمای نموده و نظام آموزشی مناسبی را بدین منظور ایجاد نمایند.
با توجه به مباحث فوقالذکر و بررسی سند جامع علمی، زمانی کشور ما میتواند به جایگاه اول در زمینههای اقتصادی، علمی و فناوری و رفاه عمومی دست یابد که تمامی افراد جامعه فعال، مسئولیت‌پذیر و مجهز به فناوریهای روز بوده و زمینه و بستر لازم برای اشتغال و کسب‌وکار شایسته فراهم شود و این امر در سایه داشتن مهارتهای لازم به همراه آموزشهای مورد نیاز مهارتی میسر میباشد.
با توجه اینکه یکی از نیازها و احتیاجات اساسی جوانان در دوره بلوغ، احتیاج به استقلال اقتصادی و تربیتحرفه ای است (ندیمی، 1377: 183)، لازم است که تلفیق آموزشهای مدرسه با مهارت‌های حرفهای در عناصر برنامه درسی دوره متوسطه مورد توجه ویژه قرار گیرد. از آنجایی که عنصر هدف در برنامه درسی، به عنوان شالودهای که برنامه کار خود را بر آن بنا مینهد و به منزله مبنایی برای تصمیمگیری دربارهی انتخاب محتوا، مواد و روشها محسوب میشوند (کالاهان و نارداچ، 1368: 18)، لذا توجه به مؤلفه‌های کار در اهداف این دوره میتواند کارگشا باشد.
بدین منظور لازم است در بخشی مجزا، به طور مختصر مبحث اهمیت دوره متوسطه و همچنین عنصر هدف در برنامه درسی مورد اشاره واقع گردد.
2-4. بخش چهارم: هدف در برنامه درسی دوره متوسطه
هدف کلی آموزش و پرورش در هر جامعهای این است که هر فرد را طبق الگوی اعتقادات و ارزشهای فرهنگی، دینی، اجتماعی و سیاسی خود تربیت کند و انسانی متناسب و شایسته آن جامعه تحویل دهد. بر همین اساس، هر جامعهای از انسان مطلوب خود تصوری دارد و معنا و غایت معینی برای آموزش و پرورش قائل است. از این رو میکوشد افراد خود را بر اساس این تصور و معنا تربیت کند. بنابراین تعیین هدفها مستلزم ملاحظات فلسفی، دینی، فرهنگی، سیاسی، اقتصادی و اجتماعی است (خوشقدمخو و همکاران، 1391: 171). و نظام آموزشی مهم‌ترین عنصر در انتقال ارزش‌های دینی در یک جامعه به حساب می‌آید.
2-4-1. آموزش متوسطه
بسیاری از انتظارها و انتقادهای نظامهای رسمی و تعلیم و تربیت بر آموزش متوسطه متمرکز است. آموزش متوسطه از یک طرف دروازه ورود به ترقی اجتماعی و اقتصادی محسوب میشود و از طرف دیگر آن را متهم میکنند که راهی است باز اما نابرابر و غیر کافی به دنیای بیرون و به طور کلی نه تنها سد راه آمادگی نوجوانان برای تحصیلات عالی میشود بلکه اجازه نمیدهد آنان برای ورود به دنیای کار آماده شوند. به علاوه گفته میشود که مطالب آموخته شده در دوره متوسطه بی ربطند و در آن‌ها توجه کافی به اکتساب استعدادها و ارزشها نمیشود به طور کلی چنین نتیجه گرفتهاند که برای رسیدن به رشد اقتصادی، میزان چشمگیری از جمعیت باید از آموزش متوسطه برخوردار باشد. بنابراین مشخص کردن ملزومات آموزش متوسطه در آماده سازی جوانان برای آینده مفید خواهد بود. توجه به یادگیری به عنوان فرآیندی که در تمام طول زندگی ادامه دارد ما را وادار میکند که محتوا و سازمان آموزش متوسطه را مورد تجدیدنظر قرار دهیم. نیازهای بازار کار فشاری ایجاد میکند که باعث افزایش سال‌های مدرسه میشود. با در نظر گرفتن نسبتهای نام‌نویسی در سطح جهان، آموزش متوسطه بخشی از آموزشهای رسمی است که به لحاظ گسترش، سریعترین بخش به شمار میآید (خوشقدمخو و همکاران، 1391: 173).
آموزش متوسطه از طریق سه اصل به متن آموزش مداوم پیوند می‌خورد. تنوع دوره‌ها، افزایش تاکید بر تناوب تحصیل و کارهای حرفه‌ای و اجتماعی و تلاش در جهت بهبود کیفیت آموزش (گزارش کمسیون بین‌المللی آموزش و پرورش برای قرن بیست و یکم به یونسکو،1376).
آموزش و پرورش متوسطه مرحلهای از آموزش و پرورش است که طی آن دانشآموزان جوان به افراد مستقل و مسئول مبدل میشوند. در این مقطع دانشآموزان علم و مهارت لازم را جهت ورود به زندگی آینده کسب مینمایند. دوره متوسطه انتقال میان کودکی و جوانی است. یک دوره میانی که به واسطه بسیاری از فشارهای روانی، جسمانی و مشکلات سازگاری، ویژگیهای خاصی را به نوجوان و جوان میبخشد. این دوره در بسیاری از کشورهای در حال توسعه، منبع اصلی تولید نیروی انسانی نیمه ماهر است (خوشقدمخو و همکاران، 1391: 173).
مقطع متوسطه دوره آموزشی و پرورشی است که بعد از تمام کردن دوره ابتدایی آغاز میشود (فرمهینی فراهانی،1378).
2-4-2. اهمیت دوره متوسطه
1ـ این دوره تحصیلی یکی از حلقههای زنجیر آموزشی است که آموزش عمومی را به آموزش عالی پیوند میدهد و هر نوع نارسایی و خللی در آن مستقیماً در عملکرد دو کیفیت حلقه آموزشی قبل و بعد تأثیر به سزایی خواهد داشت (صافی، 1380: 90).
2ـ این دوره تحصیلی، از سه بعد دورهای انتقالی است: انتقال از آموزش عمومی همگانی و غیرتخصصی به آموزش دانشگاهی تخصصی خاص عدهای محدود، انتقال از محیط آموزشی به محیط کار و زندگی، و بالاخره دوره انتقال میان کودکی که نیازهای فرد تحت نظر و مراقبت دیگران تامین میشود و جوانی و بلوغ که فرد به استقلال و قبول مسئولیت میرسد. هر یک از این ابعاد به تنهایی از حساسیت و اهمیت ویژه‌ای برخوردار است و ترکیب آن‌ها با یکدیگر حساسیت و اهمیت این دوره را چند برابر میکند (خوشقدمخو و همکاران، 1391: 173).

                                                    .