سبز اندیشان امروز

میزان مشارکت اجتماعی

کریشنا، و افف، 2002-2003
رابرت پاتنام در بررسی جامعه امریکا سعی دارد سرمایه اجتماعی را به عنوان تولید کننده “مشارکت مدنی” و معیاری کلی برای سلامت اجتماعی معرفی کند (الساندرینی،2002). به علاوه، وی با تمرکز بر هنجارها و اعتماد به عنوان تولیدکنندگان سرمایه اجتماعی، آن را از منبعی در دست افراد به خاصیتی از فعالیتهای گروهی و عاملی در انحصار شبکه‌ها تبدیل می کند و سرمایه اجتماعی در مناطق ایتالیا را بر مبنای شاخص تراکم عضویت در سازمان های رسمی رده بندی می کند هنجارها بخشی از تعریف سرمایه اجتماعی هستند، ولی در شاخصی که پاتنام برای این مفهوم ایجاد کرده نقشی ایفا نمی کنند و تنها شبکه ها را در نظر گرفته اند (کریشنا،1389: 480 ). ولی درباره این که چه نوع شبکه هایی را باید مشاهده کرد و سنجید اتفاق آرا وجود ندارد، از آن جا که مفهوم سرمایه اجتماعی در شرایط مختلفی به کار رفته است مفهوم شبکه ها مناسب، دستخوش تغییرات چشمگیری شده است. فرض بر این بود که روابط سازمانی عمودی در شمال ایتالیا مانع از ایجاد سرمایه اجتماعی شده اند. تنها سازمان هایی که سلسله مراتبی نیستند و روابط میان اعضای آنها به گونه ای افقی سازمان یافته است در این شاخص تراکم گنجانده شده اند. ولی در بررسی این مفهوم در امریکا، نوع متفاوتی از شبکه شناسایی شد. همه شبکه های افقی به یکسان برای سنجش سرمایه اجتماعی در این شرایط جدید مناسب نیستند در مقایسه با انجمن های ثانویه که اعضای آنها تماس چهره به چهره فراوانی دارند، احتمال اینکه سازمان های درجه سوم و سازمان های مکاتبه ای به ایجاد اعتماد و همکاری متقابل در میان امریکایی ها بینجامد کمتر است (پاتنام، 1996، 1995).
جکمن و میلر (1998) پس از بررسی مجموعه ای از مدارک تجربی به این نتیجه رسیدند که اعتماد با عضویت در گروه همسان نیست. نمی توان گفت که انواع ویژه ای از هنجارها ضرورتا با انواع ویژه ای از شبکه ها همراه هستند، بلکه باید درباره هر شرایط جداگانه پژوهشی مستقل انجام داد.
همانطور که از شرح هایی که در بالا بررسی شد بر می آید، به جای طراحی شاخص های جهان شمول سرمایه اجتماعی که کل کشور ها و قاره ها را پوشش دهد، می توان از مقایسه واحد های اجتماعی که از نظر فرهنگی شبیه یکدیگر هستند و سرمایه اجتماعی که در آنها به یکسان جلوه گر شده است نکات زیادی را آموخت. چنین مقایسه ای در پژوهش حاضر در میان مجتمع های زیستی شرق ایران که دارای فضای فرهنگی مشترکی هستند انجام می شود و باید در میان ویژگی های زندگی آنان نشانه هایی را یافت که همکاری برای کسب منافع دو جانبه را افزایش می دهند.
3-2-5-پرسشنامه
پرسشنامه ها شامل20 سوال هستند و به صورت سه گزینه ای تنظیم شده اندکه هدف اصلی آنها ارزیابی شاخص های سرمایه اجتماعی (مشارکت اجتماعی، اعتماد، انسجام) و ارزیابی تعلق مکانی به عنوان متغیر وابسته به سرمایه اجتماعی، درمیان ساکنین مجتمع های مسکونی می باشد. بدین منظور بر اساس معیار های سنجش سرمایه اجتماعی سوالات طراحی گردید و اطلاعات مربوطه مورد سنجش قرار گرفت. دراین رابطه سوالاتی که مورد پرسش واقع شده اند، به شرح زیر است:
A: سنجش میزان مشارکت اجتماعی در مجتمع های مسکونی
به نظر شما هیئت مدیره مجموعه شما در مقایسه با مجموعه های دیگر موثرتر است ؟
A1
در یکسال گذشته ,مجمع عمومی مجموعه مسکونی شما چندبار تشکیل جلسه داده است ؟
A2
در یکسال گذشته تا چه حد در جلسات عمومی مجموعه مسکونی خود شرکت کرده اید ؟
A3
آیا ممکن است یکی از اعضای هیئت مدیره مجموعه مسکونی شما از رفاه خود و خوانواده اش چشم پوشی کند و خود را بیشتر وقف رفاه دیگران کند ؟
A4
در ماه چند بار به فعالیت های گروهی (ورزش- پیکنیک و…) با همسایگانتان می پردازید؟
A5
B : سنجش میزان اعتماد در مجتمع های مسکونی
اگر به سفر بروید خانه خود را به چه کسی می سپارید ؟
B6
در غیاب شما چه کسی از فرزندانتان مراقبت می کند؟
B7
در صورت نیاز مالی از چه کسی کمک می خواهید؟
B8
به راحتی اجازه می دهید کودکان خود در مجموعه بازی کنند؟
B9

                                                    .