با توجه به زمینه اجتماعی و سیاسی که متن مصوبات مجلس سوم در بستر آن تصویب شده است، باید اظهار داشت، گفتمان ارائه شده در قالب مصوبات مجلس سوم، بخصوص اصلاحات ارائه شده در این قوانین، به وضوح بیان‏کننده اصول مورد تأکید در گفتمان سازندگی(تلاش برای پاسخ گویی به مطالبات رفاهی پس از جنگ و کاهش تنش‏هاو تلطیف فضای کشور برای توسعه اقتصادی و تولید) بوده است. بخصوص اصلاحات صورت گرفته در قوانین و مقررات بازنشستگی در کشور از سوی مجلس سوم و گاهاً به پیشنهاد دولت پنجم که تماماً رنگ و بوی اقتصادی دارد، نشانه از تاثیر گفتمان سازندگی با محوریت توسعه اقتصادی بر گفتمان مجلس سوم است.
4-3-2- 3-2-تحلیل متون مصوبات مجلس چهارم شورای اسلامی بررسی شدهبر مبنای روش فرکلاف
متن مبنای تحلیل بازنشستگی در مصوبات چهارمین دوره مجلس
چهارمین مجلس شورای اسلامی از جمله مجالسی می‏باشد که تجربه اجرایی و تدوین و تصویب دو برنامه توسعه را دارامی‏باشد؛ بطوریکه دو سال از فعالیت این مجلس همزمان بودن با دوران اجرایی شدن برنامه اول توسعه و بررسی، تدوین و تصویب برنامه توسعه جدید(برنامه دوم) و دو سال دیگر آن همزمان بود با اجرایی شدن برنامه دوم توسعه در کشور. بر این اساس، انتظار آنمی‏رفت که نمایندگان مجلس چهارم با درایت، تسلط و موشکافی بیشتری نسبت به مسائل مطرح شده در مجلس به ارائه نظر پرداخته و در نهایت مصوباتی اصولی و کارشناسانه در حوزه‏های مختلف، بخصوص حوزه مورد بحث ما، یعنی بازنشستگی ارائه دهند. در ذیل مصوبات این مجلس پیرامون بازنشستگی مورد طرح و بررسی واقعمی‏گردد.
توصیف، تفسیر و تبیین بازنشستگی در مصوبات چهارمین دوره مجلس شورای اسلامی
گام آغازین: توصیف متن
براساس جدول 4-21، توصیف متن بر مبنای تحلیل گفتمان فرکلاف، مبیّن طرح ویژگی‏هایی صوری(واژگانی و دستوری) در متن مصوبات مجلس چهارم می‏باشد که سازنده و معرّف متن یا گفتمان مصوبات چهارمین مجلس شورای اسلامی پیرامون بازنشستگی می‏باشند، این ویژگی‏های صوری بدین شرح است:
جدول (4-21) تحلیل گفتمان مصوبات مجلس چهارم
واژگان کانونی
بازنشستگی، فرهنگیان، بازنشسته، بودجه آموزش و پرورش، جانبازان، جنگ تحمیلی، معلولین عادی، شاغلین مشاغل سخت و زیان‏آور، کارکنان، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروی مسلح، پرستاران، سوابق خدمت، حقوق بازنشستگی، شهرداریها، شرکتها، موسسات غیردولتی، نهادهای انقلاب اسلامی، حق بیمه، کسور بازنشستگی، صندوق بازنشستگی، انتقال، مستخدم، کارفرما، نظام هماهنگ پرداخت، از کار افتادگی، وظیفه از کار افتادگی، وارث، وظیفه وارث، اعضای هیأت علمی، موسسات آموزش عالی، شاغل، فوت شده، مقررات استخدامی، مستمری بگیر، اصلاح و تعدیل نیروی انسانی
واژگان سلبی
ممنوعیت، معترض، از کار افتادگی، بازنشسته، بازنشستگی، از کارافتادگی، تجاوز، کسور بازنشستگی، تخلفات اداری، جنگ تحمیلی، معلولین عادی، مشاغل سخت و زیان‏آور، جانبازان، وارث، فوت شده، از کار افتاده و تعدیل
قطب‏بندی‏ها
شاغل در تقابل با بازنشسته، نهادهای دولتی در تقابل با موسسات غیردولتی، حق بیمه در تقابل با کسور بازنشستگی، مستخدم در تقابل با کارفرما، صندوق قبلی در تقابل با صندوق جدید و اصلاح مقررات بازنشستگی در تقابل با اصلاح قانون استخدامی کشور، ممنوعیت بازنشستگی افراد مورد نیاز در تقابل با بازنشستگی افراد خاطی، نحوه بازنشستگی جانبازان انقلاب و جنگ در مقابل نحوه بازنشستگی مشاغل سخت و زیان‏آور در واحدهای صنعتی دفاعی، هماهنگی در پرداخت حقوق بازنشستگی در مقابل ناهماهنگی در پرداخت حقوق بازنشستگی
مفهوم بازنشستگی در متن
رویکرد حمایتی و هماهنگ سازی
جان کلام متن
رویکرد حمایتی از اقشار بازنشسته و یکسان‏سازی پرداخت حقوق، فضای اجتماعی را برای تحقق توسعه اقتصادی و تولید مساعد می‏سازد، بنابراینقوانین موجود در کشور پیرامون بازنشستگی لازم به اصلاح و بازنگری در راستای حمایت‏های بیشتر از آحاد جامعه و ساز و کار یکسان‏سازی پرداخت حقوق و مستمری بازنشستگی دارد.
شایان ذکر است، در بررسی نظام آوایی و دستوری متن گفتمان مصوبات مجلس چهارم به هیچ واژه‏ای که بیان‏کننده بار دستوری خاص باشد؛ بطوریکه بتوان گفت به واسطه آن، نظام آوایی و دستوری متن غیردستوری یا امری است وجود ندارد. بر این اساس، اینگونهمی‏توان استنباط نمود که با توجه به ماهیت الزام‏آور و امری بودن قوانین و مقررات، از آنجا که متن مورد بررسی قوانین مصوب مجلس چهارم در حوزه بازنشستگیمی‏باشد، می‏توان نظام آوایی و دستوری متن را دستوری یا امری قلمداد نمود.
گام میانه: تفسیر متن
با بررسی مفاد مصوبات فوق، می‏توان پیش‏فرض‏های چهارمین مجلس شورای اسلامی که در اصل زمینه‏ساز تدوین و تصویب قوانین و مقرراتی در حوزهبازنشستگی بوده است را بدین شرح بیان نمود:
با توجه به نیاز وزارت آموزش و پرورش در سال تحصیلی 1372 – 1371 بازنشستگی فرهنگیان در مدت زمان مذکور ممنوع خواهد بود.
شاغلین واحدهای صنعتی و تحقیقاتی وزارت دفاع و پشتبانی نیروهای مسلح نیز از این پس جزء مشاغل سخت و زیان‏آور قلمداد می‏گردند؛ بر این اساس، ضروری است قانون نحوه بازنشستگی جانبازان انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی و معلولین عادی و شاغلین مشاغل سخت و زیان‏آور که پیش از این مرسوم بوده است در خصوص آنان به اجرا در آید.
میزان سوابق خدمت افراد که بابت آن حق بیمه یا کسور بازنشستگی به صندوق بازنشستگی پرداخت نموده است، مبنای محاسبه حقوق و مستمری آنان در دوران بازنشستگی می‏باشد، بدون در نظر گرفتن این که این سوابق خدمت، غیردولتی بوده باشد یا دولتی.
میزان دریافتی بازنشستگان در مشاغل مختلف، متفاوت است.

                                                    .