منابع طبیعی

منابع طبیعی

3-1 گونههای مورد مطالعه
3-1-1 قره داغ
قره داغ درختچهای است مقاوم به خشکی، دارای انشعابات فراوان از بن گیاه، ساقهها اغلب بهصورت ساقههای خوابیده و خمیده که شکل کپه‌ای نسبتاً حجیمی را به گیاه می‌بخشد. برگ‌ها تا حدی گوشتی و آبدار، ساقهها در انتها نوک تیز و خشبی می‌شوند. گل‌های قره داغ سفیدرنگ و معمولاً در اواخر فروردین ماه ظاهر می‌شوند. میوههای آن قهوهای متمایل به مشکی، محتوی یک عدد بذر، در اواخر خرداد ماه قابل مشاهده است. این درختچهها اغلب در ایران، افغانستان، سوریه و آسیای صغیر انتشار دارد. پراکنش جغرافیایی آن در ایران، از بلوچستان تا خراسان، در شوره زارهای بیابانی مانند کویر میقان اراک، سواحل دریاچه نمک کویر و کویر غول آباد گسترش یافته است. انشعابات ساقه‌ها در اثر تماس با خاک مرطوب پیرامون گیاه، ایجاد ریشه‌های نابجا کرده و این امر در توده‌ای شدن گیاه به فرم کپه‌ای کمک می‌کند؛ بنابراین از جمله روش‌های تکثیر گیاه علاوه بر روش تهیه قلمه، توسط بذر نیز ازدیاد می‌شود (مقیمی،1384).
3-1-2رمس
رمس ترات یاجر، یکی از گیاهانی است که گستره وسیعی در مناطق خشک داردکه به‌شدت به خشکی و خشکسالیهای طولانی مقاوم و به‌عنوان یک گیاه تثبیت کننده خاک است. این گیاه بر روی تپههای ماسهای تثبیت شده (به‌طور مثال در شمال شرقی خاش) و بر روی نبکاها (در منطقه نهبندان) هم ملاحظه گردیده است که نشان از شن دوست بودن آن دارد. (مقیمی،1384).
3-2 روش تحقیق
نهال‌های یک ساله و هماندازه گونه قره داغ از نهالستان اداره کل منابع طبیعی استان یزد تهیه شد و در زمستان سال 1391 به گلخانه واقع در دانشگاه یزد منتقل شد. آزمایش بر پایه طرح کاملاً تصادفی با حداقل سه تکرار به اجرا درآمد.قبل از رشد رویشی و قبل از شروع آزمایش طول ساقه و تعداد شاخههای نهال‌ها اندازه‌گیری شد. سپس نهالهای قرهداغ تحت پنچ تیمار شاهد، دفن شدن با ماسهبادی تا یکسوم ارتفاع گیاه (از قسمت یقه)، دفن شدن تا نصف ارتفاع گیاه، دفن شدن تا سهچهارم ارتفاع گیاه و دفن کامل قرار گرفت.
بر طبق آزمایشات خاکشناسی، ماسه بادی استفاده شده در این آزمایش دارای PH:6.99 وEC:2 میکرو موس بر سانتیمتر با درصد کربن آلی 99/2 و درصد مواد آلی 154/5 با بافت شنی است.
برای آبیاری نهال‌ها از لولههای پلاستیکی به قطر 2 سانتی‌متر و طول 40 سانتی‌متر استفاده شدکه یک سر آن در قسمت یقه هر نهال قرار داشت و سر دیگر آن بیرون از رسوب ماسه بادی بود. آبیاری توسط قیفها که بر روی لولهها قرار داشتند و در فاصله زمانی سه روز یکبار و برای هر نهال به مقدار cc 100 انجام شد. با این روش نهال‌ها در همه تیمارها به یک اندازه آب در قسمت یقه دریافت کردند.
بعد از شش ماه آبیاری و مراقبت، نهال‌ها با دقت از ماسهبادیها خارج شدند. سپس وزن‌تر و خشک ریشه و ساقه (با استفاده از ترازوی با دقت 001/0)،طول ساقهها (با استفاده از خط کش)، تعداد شاخههاوتعداد ریشههای جانبی اندازه‌گیری شدند.
3-2-1 اندازهگیری مقدار پرولین
برای اندازهگیری مقدار پرولین، مقدار 5/0 گرم اندام هوایی در 10 میلیلیتر محلول 3% اسید سولفوسالیسیلیک ساییده و سپس نمونهها صاف شدند. آنگاه 2 میلیلیتر معرف نینهیدرین و 2 میلیلیتر اسید استیک خالص به نمونهها افزوده و لولهها در بن ماری با دمای°C100 به مدت یک ساعت قرار داده شدند. سپس لولهها به مدت نیم ساعت در حمام یخ قرار داده شدند. آنگاه به هر لوله آزمایش 4 میلیلیتر تولوئن اضافه شد. لولهها را خوب تکان داده و درنهایت مقدار جذب لایه رنگی فوقانی (حاوی تولوئن و پرولین) با دستگاه اسپکتروفتومتر در طول موج 520 نانومتر اندازهگیری شد(Bates et al. (1973.
3-2-2 اندازه‌گیری مقدار اکسین IAA
به منظور اندازه‌گیری میزان اکسین یک گرم بافت برگ از برگ‌های نزدیک به رأس ساقه در 10 میلی‌لیتر اتانول 80 درصد جوشانده شد و پس از ساییدن از روی کاغذ صافی عبور و سپس مقدار یک میلیلیتر از عصاره به دست آمده را درون لوله آزمایش جداگانه ریخته و دو میلی‌لیتر معرف سالکوفسکی به هر لوله آزمایش اضافه شد (جهت تهیه‌ی معرف سالفوکسی ابتدا محلول کلرید فریک (FeCl3)5/0 مولار تهیه گردید سپس یک میلی‌لیتر از این محلول با 50 میلی‌لیتر پرکلریک اسید 35% مخلوط وپس از هم زدن مخلوط، معرف سالکوفسکی آماده گردید). سپس لولهها به مدت 15 دقیقه در بن ماری 40 تا 50 درجه سانتی‌گراد قرار گرفت تا واکنش کامل و حضور اکسین در عصاره با رنگ صورتی آشکار گردید. در پایان میزان جذب نوری نمونهها در طول موج 230 نانومتر دستگاه اسپکتو فتومتر اندازه‌گیری شد. مقدار اکسین موجود در نمونه‌ها با استفاده از منحنی استاندارد محاسبه شد ) Oyaizu H (2000.
3-2-3 اندازه‌گیری قندهای محلول
برای سنجش قندهای محلول، 10 میلیلیتر اتانول 70 درصد به 5/0 گرم از اندام هوایی خشک گیاه اضافه و به مدت یک هفته در یخچال نگهداری شد. پس از یک هفته، محلول در هاون چینی ساییده و از صافی رد شد. سپس 1/0 میلیلیتر از محلول صاف شده برداشته و بر روی آن 1 میلیلیتر فنل 5 درصد اضافه کرده و خوب هم زده و پس از آن 5 میلیلیتر سولفوریک اسید غلیظ اضافه شد. محلول زرد رنگی به دست آمد که به مرور زمان تغییر رنگ داده و به قهوهای روشن تمایل پیدا کرد. پس از 30 دقیقه جذب آن با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتر در طول موج 485 نانومتر قرائت شد و با استفاده از منحنی استاندارد گلوکز، میزان تغییرات قندها بر حسب میلی‌گرم بر گرم وزن خشک ارزیابی گردید Kochert (1978).
3-2-4 اندازه‌گیری مقدارپتاسیم و سدیم
برای اندازه‌گیری میزان سدیم و پتاسیم برگ‌ها از روش هضم، سوزاندن نمونه خشک گیاهی در کوره با دمای 550 درجه سانتی‌گراد به مدت 8 ساعت و واکنش با اسید کلریدریک دو مولار استفاده شد. سپس به کمک روش فلیم فتومتری میزان آن‌ها محاسبه گردید.
3-2-5اندازه‌گیری مقدار فسفر

Share