مصرف کنندگان

مصرف کنندگان

اکسیژن را با سرعت مناسبی جذب کند. اگر سرعت واکنش با اکسیژن خیلی زیاد باشد در طول وارد کردن به بسته ظرفیت جذب آن کاهش مییابد و اگر خیلی کم باشد غذا را در مقابل اکسیژن خیلی خوب حفظ نمیکند.
ترکیبات سمی، گازها و بوهای نامطبوع تولید نکند.
کوچک بوده و کارایی و کیفیت ثابتی داشته باشد.
مقدار زیادی اکسیژن جذب کند.
اقتصادی باشد.
انواع جاذب های اکسیژن
امروزه جاذب های اکسیژن در اشکال زیر موجود است:
فیلم های جاذب اکسیژن
برچسب های جاذب اکسیژن
در پوش های جاذب اکسیژن
پاکت های جاذب اکسیژن
دو جاذب متداول، پودر آهن و اسید آسکوربیک هستند. اغلب رباینده های اکسیژن تجاری موجود، بر اساس اکسایش آهن عمل میکنند که به صورت پاکتهای جاذب عرضه می شوند. رایج ترین ترکیبات آهن دار در جاذب ها، فرو سولفات است که میزان اکسیژن نهایی در این روش 01/0 درصد و یا کمتر خواهد بود. مکانیسم عمل، در زیر نمایش داده شده است:
به منظور اکسایش آهن و انجام واکنش، وجود رطوبت در محیط بسته بندی ضروری است که از معایب این روش به شمار میرود. همچنین مقادیر بالای ترکیبات آهن سمی بوده و در صورت پاره شدن پاکت و ورود ترکیبات در محصول غذایی با خطر مسمومیت در مصرف کنندگان همراه است[12].
استفاده از جاذب های اکسیژن در بسته بندی مواد غذایی
به طور کلی 20 درصد ترکیبات جاذب اکسیژن در پاکت ها(کیسه ها) تعبیه می شوند اما قرار دادن کیسه های جاذب اکسیژن در داخل بسته بندی به دلیل احتمال پاره شدن تصادفی پاکت های جاذب اکسیژن و ترکیب شدن مواد جاذب با غذا یا مصرف تصادفی آنها به همراه غذا توسط مصرف کننده، بعلاوه عدم کاربرد آنها در غذاهای مایع به دلیل برخورد مستقیم مایع با پاکت ها و ریختن محتویات آن به داخل غذا مناسب نمی باشد. برای برطرف نمودن این مشکل می توان جاذبهای اکسیژن را در مواد بسته بندی مثل فیلمهای پلیمری، برچسب ها و آستر دربها جاسازی کرد. با این کار میتوان جاذب اکسیژن را در محصولات دیگری مانند نوشیدنیها نیز استفاده نمود. ماده مصرف کننده اکسیژن میتواند خودِ ماده پلیمری یا ترکیبات دیگری باشد که در ماتریکس پلیمر پخش شده که این مواد به سهولت اکسید می شوند[18, 19].
مشکل استفاده از فیلم های جاذب اکسیژن این است که فیلم ها تا قبل از استفاده نباید با اکسیژن اتمسفری واکنش دهند. برای حل این مشکل یک سیستم فعال سازی که توانایی مصرف اکسیژن را به فیلم میدهد در فیلم بکار گرفته شده است. فعال سازی از طریق روشن کردن یا کاتالیزور و یا واکنشگرهایی که در هنگام پر کردن تعبیه میشوند انجام میگیرد.
اکسید آهن اولین ماده جاذب اکسیژن در ساشه ها بود. ماده جاذب اکسیژن دیگر اسید آسکوربیک است که اغلب در واشرهای موجود در درب بطرهای حاوی آبجو و بطریهای حاوی آب میوه جهت جذب اکسیژن که از درب پلاستیکی این محصولات عبور میکند، استفاده میشود. بیشتر بطریهای پلی استری حاوی آبجو و یا آب میوه ها امروزه حاوی نایلون ام دی ایکس شش، کاتالیز شده با کبالت میباشند که کار جذب اکسیژن را برعهده دارند. برای مثال شرکت سیبا مواد جاذب اکسیژنی به بازار عرضه کرده است که آنها را می توان در بسته بندیهای چند لایه پلی اولفینی نیز استفاده نمود. این مواد جاذب اکسیژن، نسبت به رطوبت حساس بوده و در اثر رطوبت بالای موجود در مواد غذایی، نوشیدنیها و یا محصولات بهداشت فردی فعال شده و عمل میکنند[5, 20].
استفاده از جاذبهای اکسیژن در آبجو، مشروبات الکلی و سایر نوشابهها به طور بالقوه یک بازار بزرگ است. برچسب مبتنی بر آهن و جاذب های ساشه مانند، برای نوشیدنی ها و یا مواد غذایی با فعالیت بالای آب (αw) نمیتوانند استفاده شوند زیرا هنگام رطوبت، ظرفیت جذب اکسیژن آنها سریعا کاهش مییابد (توانایی جذب اکسیژن به سرعت از دست میرود). برای رفع این مشکل از معرف های غیر فلزی مختلف و ترکیبات فلزی-آلی که تمایل ترکیب با اکسیژن را دارند، در داخل درب بطری و یا به صورت مخلوط با مواد پلیمری در بدنه بطری(پلی استر) بکارمی رود. در این صورت اکسیژن موجود در فضای فوقانی بطری و اکسیژن وارد شده جذب می شود[20]. نمونه ای از کاربرد این روش، محصول تولیدی شرکت دارِکس است که از اسید اسکوربیک و سولفیت به عنوان جاذب اکسیژن در درب بطریها استفاده نموده است. این مواد بعد از جذب اکسیژن به ترتیب به دهیدراسکوربیک و سولفات تبدیل می شوند[16, 21].
جاذب اکسیژن باید اندازه و نوع مناسبی داشته باشد. اندازه مناسب برای جاذب اکسیژن با کمک فرمولهای زیر محاسبه می شود[18]:
A = حجم اکسیژن موجو در زمان بسته بندی.
= Vحجم بسته نهایی که از طریق فرو بردن در آب محاسبه شده و برحسب میلی لیتر بیان می شود.
= غلظت اولیه اکسیژن موجود در بسته.

Share