رشته حقوق

فن آوری هسته ای

دانلود پایان نامه

4-4-1-4 روش جداسازی ساختمان یا فضای نصب : برای تضمین کارکرد عملیاتی سیستمهای ذخیره ، به دلایل ایمنی فنی ، روش جداسازی ساختمان نصب سیستمها بسیار مهم است . در این روش ، سیستمهای ذخیره مختلف معمولا در فضاها یا ساختمانهای جداگانه نصب می شوند . با این کار ، از کار افتادگی یک سیستم به بروز نقص در دیگر سیستمهای ذخیره منجر نمی شود . این جداسازی فضا ، همه ساختمانهای مهم نیروگاه هسته ای ( مانند ساختمان رآکتور ، ساختمان تغذیه اضطراری ، ساختمان دیزل ژنراتور برق اضطراری و غیره ) را در بر می گیرد .
افزودن بر توزیع داخلی ، طراحی ساختمان نیز نقش مهمی درز حصول کار ایمن سیستمها دارد . در نیروگاه های هسته ای بسیاری از ساختمانها به صورت محافظت شده در برابر اثرات خارجی ساخته می شوند . از این رو حوادثی مانند سقوط هواپیما ، آتش سوزی ، زلزله ، یا امواج فشار ناشی از انفجار ، دارای مقاومت کافی باشند . ولی همه ساختمانها لازم نیست این گونه باشند . فقط ساختمانهای مهم از لحاظ ایجاد اختلال ، این گونه طراحی می شوند . ساختمانهایی مانند ساختمان دیزل ژنراتور برق اضطراری یا ساختمان توربین ، در برابر سقوط هواپیما ، ایمن ساخته نمی شوند . این ساختمانها برای کنترل ایمن موارد اختلال ، ضروری نیستند . سیستم نیروگاه می توانند تنها با سختمان تغذیه اضطراری یا سیستمهای مشابه مستقل و ایمن به کار خود ادامه دهد ، به حالت زیر بحرانی تغییر حالت دهد و در طولانی مدت با ایمنی کامل خنک شود ( دفع گرمای پسین ) . به طور کلی سیستمهای فنی بزرگی مانند نیروگاه باید در برابر شرایط اقلیمی منطقه ای مانند زلزله ، طوفان جزر و مد و غیره محافظت شوند . به همین دلیل باید از قبل ، منطقه احداث مناسب برای آنها انتخاب شود . افزودن بر موارد فوق ، شرایط زیر نیز در طراحی ساختمان و جایگاه سیستمها موثرند :
ضرورت اتخاذ محدودیتهای تردد ، نظارتهای ویدئویی و غیره ،
استقرار عملیات محور و سیستم محور اجزا ( وضوح ( قابلیت دیده شدن ) اجزا ، مخلوط لوله کوتاه و غیره ) ،
جنبه های عملیاتهای فنی مانند فعالیت نصب و نگه داری و تعمیرات ( به عنوان مثال نصب جرثقیل یا سکوهای بالابر مورد نیاز ) ،
روشهای حفاظت در برابر آتش سوزی و طراحی فرار و نجات ،
سپرده ها و حفاظهای ضد پرتو ،
سیستمهای پساب و تهویه .
حریم نیروگاه را می توان به قسمتهای حفاظتی مختلفی تقسیم کرد . تعبیه یک حصار خارجی و درب ورودی کنترل شده ، برای جلوگیری از ورود غیر مجاز به حریم نیروگاه هسته ای نامیده می شود .
درون هر سیستم نیز ساختمانها یا اتاقهای مختلف با محدودیت دسترسی ( به عنوان نمونه با نظارت ویدیوئی ) ایمن می شوند . بویژه قسمتهای نگهداری و تعمیراتی ، ساختمان تابلوهای فرمان و مناطق کنترل مربوط به ساختمان رآکتور و ساختمان سیستمهای کمکی ( همچنین ساختمان توربین ، در نیروگاه با رآکتور آب جوش )، از مناطق ایمنی داخلی به حساب می آیند . کسی که حق ورود به مناطق ایمنی داخل نیروگاه را دارد به طور خودکار برای ورود به منطقه کنترل شده مجوز ندارد . برای این کار مجوز محافظت پرتوی کارکنان ( به شرط داشتن شرایط جسمانی مناسب ) همچنین ایمنی سیستمها نیز لازم است . افزون بر این در مناطق کنترل شده، افراد باید لباسهای ( روپوشهای ) مخصوص بپوشند و دوزسنج با خود داشته باشند . کارکنان ایمنی ، افراد صلاحیت دار برای ایمنی نیروگاه های هسته ای هستند . این افراد هر کدام از جایگاهی خاص ( مراکز ایمنی ) تتوسط دوربینهای ویدئویی ، یک منطقه کنترل شده داخلی را زیر نظر دارند و به عنوان مثال ورود به ساختمانها و اجزای سیستمها ، با رعایت الزامات لازم برای اشخاص صلاحیت دار ، برای آنها آزاد است . اگر علیرغم تدابیر ایمنی شدید ( مانند صدور مجوز ورود با بررسی هویت ، یا نظارت ویدئویی ) باز هم افراد غیر مجاز به منطقه ایمنی دسترسی داشته باشند ، می توان ورود به منطقه کنترل شده و تحت مراقبت را با دربهای سنگین و غیر ممکن کرد .
4-4-1-5 سازوکار ایمن سازی خودکار ( FAIL-SAFE ) : سیستمی که دارای عیب یاب خودکار است و هنگام بروز نقص فنی به حالت ایمن ، تغییر حالت می دهد سیستم دارای ساز و کار ایمن سازی خودکار ( FAIL-SAFE ) نامیده می شود . به عنوان مثال می توان از موتور محرک میله های کنترل ( بخش 5-4-2 ) نام برد . اگر برق نیروگاه قطع شود، میله های کنترل به طور خودکار ( در رآکتور آب پرفشار ) بواسطه وزن خود یا ( در رآکتور آب جوش ) بواسطه مخزن تحت فشار ، به درون رآکتور حرکت می کنند ، زیرا این سیستمها الکترومکانیکی هستند و در صورت قطع برق به طور خودکار آزاد می شوند .
4-4-1-6 محدودیتهای تردد و تماس : سیستمهای مهم فنی ایمنی با ذخیره های مختلف و جداسازی فضای نصب به گونه ای هستند که اثر متقابل آنها بر یکدیگر منتقی است . برای جلوگیری از خرابکاری عمدی لزوم تردد به آنها ( با دوربین یا به طور مستقیم) کنترل می شود . سیستمهای فنی نیروگاه هسته ای باید در فواصل زمانی مشخص کنترل و وارسی شوند. برای انجام بیشتر این کنترل و وارسیها ، ورود افراد به فضاهای مربوطه ، گریز ناپذیر است . برای این که کارگر نیروگاه هسته ای ، در تماس مستقیم با سیستمهای ایمنی فنی ، محدودیت های سختی وجود دارد .
دسترسی به وصاله های مهم ( مانند شیرها ) فقط با داشتن کلید میسر است . این کلیدها را فقط وقتی می توان از قفل جدا کرد که وصاله مربوطه در حال کاری تنظیم شود . همه کلیدهای از این نوع ، برای سیستمهای ذخیره ، در اختیار سرشیفت بوده و در اتاق مراقبت ، تحت نظارت وی در صورت لزوم به کارگران تحویل داده می شوند . سرشیفت مواردی از جمله دلیل تحویل این کلیدها را یاداشت می کند ( به عنوان مثال : برای وارسی دوره ای) تا وصاله های احتمالا معیوب را کنترل کند و بتواند علائم هشدار دهنده مربوط به حفاظت رآکتور را تفسیر کند .
4-4-1-7 اطلاعات عملی کارگران : افزودن بر همه تمهیدات فنی گفته شده ، اگر « عامل انسانی » ، به تفسیر و واکنش به فرایند های فنی سیستمهای پیچیده ، مربوط شود ، نباید به آن بی توجه بود . بنابراین آموزش صحیح کارگران نیروگاه هسته ای از اهمیت خاصی برخوردار است . یک کارگر مسئول در نیروگاه هسته ای چندین سال آموزش بیشتر فقط در مورد یک سیستم کسب می کند تا برای کار با سیستمهای نیروگاه قابل اعتماد باشد . در این رابطه باید اطمینان حاصل شود که کارگران نوبت کار ( شیفتی ) با سیستم مربوط به خود آشنایی کامل دارند . افزون بر این کارگران سرپرست باید مدرک اولیه مشخصی ( مثلا برای سرشیفت ، گذراندن یک دوره مهندسی در دانشگاه یا دوره معادل آن ) داشته باشند . کارگران باید برای حفظ و ارتقا دانش فنی اولیه خود ، در دوره های بازآموزی ضمن خدمت شرکت کنند و همیشه در امتحانات مربوطه پذیرفته شوند . متصدیان رآکتور و سرشیفت های نیروگاه هسته ای باید برای تمدید پروانه خود در سال دوبار ، با الگوی شبیه سازی شده نیروگاه مربوطه آموزش ببینند .
الگوی شبیه سازی شده نیروگاه برای کارگران نوبت کار این امکان را فراهم می کند تا با این الگو به گونه ای برخورد کنند که لازم است با سیستم واقعی رفتار کنند ، حالتهایر اختلال و اضطراری ، که در نیروگاه واقعی بندرت پیش می آیند یا هرگز رخ نمی دهند ، را شبیه سازی کنند . در نتیجه نه تنها درک خود را از نیروگاه بالا می برند بلکه در حالتهای پیچیده و تحت شرایط تنش زای متناسب ، اعمال صحیح را تمرین می کنند . بنابراین رفتارهای مناسب را می آموزند و می توانند در شرایط واقعی نیز آنها را از خود بروز دهند .
4-4-1-8 وارسیهای ادواری : در نیروگاه سیستمهای زیادی وجود دارند ( مانند سیستم تغذیه اضطراری رآکتور آب پرفشار ، بخش ) که فقط در شرایط اختلال کاری سخت برای حفاظت رآکتور لازم اند و در نتیجه در تمام مدت کار نیروگاه بعضا هرگز مورد استفاده قرار نمی گیرند . ولی همین سیستمها از اهمیت ایمنی فنی بسیار بالایی برخوردارند و صحیح کار کردن آنها اهمیت فوق العاده ای دارد . چون این سیستمها در شرایط عادی کار نمی کنند ، باید کارکرد آنها را در فواصل زمانی منظم آزمایش و وارسی کرد . این وارسیها را معمولا (( وارسیهای ادواری )) ( یا به آلمانی WKP ) می نامند .
وارسیهای ادواری باید روی اجزای واقعی و چرخه های مربوطه انجام شوند ولی چون این وارسیها در زمان کار نیروگاه انجام می پذیرند نباید مانع کار آن شوند . به عنوان مثال یعنی این که در زمان وارسی سیستمهای بورزن رآکتور آب پرفشار به هیچ وجه آب آن وارد چرخه اولیه نمی شود یا آزمایش سیستم تغذیه اضطراری در واقع مولد بخار تغذیه نمی شود . بنابراین برای این گونه آزمایشها ، باید سیستمهای مربوطه به گونه ای تنظیم شوند که هر چند تحت شرایط کاری ، کار کنند ولی هیچ تاثیری بر کار نیروگاه نداشته باشند . یعنی به عنوان مثال پمپها باید در خلال آزمایش ، دبی مربوطه را تحت فشار کار مشخص داشته باشند ، در حالی که این پمپ ها فقط با کمترین دبی در چرخه کار می کنند و خفتان مناسبی به عنوان بار بر آنها اعمال می شود . پس از وارسی لازم باید همه شیرها و سیگنال ها در مرکز مراقبت دوباره روی مقدار اولیه تنظیم شوند و صحت این تنظیمات کنترل شود ، تا سیستم مربوطه برای شرایط مورد نیاز ، در حالت اولیه اش تنظیم شود .
4-4-1-9 تبادل تجربیات : در فن آوری هسته ای این نکته که عیوب احتمالی در حد امکان فقط یکبار رخ دهند و راهبر هر سیستم با رویدادهای سایر سیستمهای داخلی و خارجی آشنا شود ، اهمیت ویژه ای دارد . هر رویدادی ( حادثه ای ) که در سیستمهای فنی هسته ای رخ دهد بوسیله سیستم بین المللی ارزیابی برای حوادث سیستمهای فنی هسته ای ، دسته بندی می شود – سیستم معروف به INES ( یا EVENT NUCLEAR INTERNATIONAL SCALE ) . در این سیستم حوادث سیستمهای فنی هسته ای به 7 دسته تقسیم می شوند . حوادث بر اساس سه جنبه ارزیابی می شوند.
مرور دسته های معیار INES
خرابی تمهیدات ایمنی
اثرات پرتوی داخل
سیستم هسته ای

مطلب مشابه :  مشکلات روانشناختی

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید