فقدان حمایت اجتماعی

فقدان حمایت اجتماعی

همبستگی یا با هم بودن برای کارکنان ف خصوصا در سطوح پایین تر سازمانی، بسیار حائز اهمیت است. هر گاه این فرصت در نتیجه ی طراحی وظایف از یک کارمند سلب شود یا دلیل محرومیت او از این امکان اقدامات سرپرست به شیوه ای باشد که بعضی از کارهها برای قدغن یا دیگر اعضای گروه او را از خود طرد کنند، نتیجه می تواند بسیار فشار زا باشد.
ب) فقدان حمایت اجتماعی؛
حمایت یک یا تعدادی از اعضای یک گروه همبسته، برای کارمند بسیار مهم است . آنان با تقسیم کردن مسائل و خوشیهای خود با دیگران ، بهتر به تخلیه بار هیجانی دست می یابند و محرومیت از این حمایت ممکن است برای فرد بسیار فشار زا باشد.
ج) تضاد بین افراد، بین گروه و تضاد درونی افراد؛
تضاد از نظر مفهومی با فشار روانی ارتباط بسیار نزدیک دارد. بطور معمول ، تضاد با اقدامات خصمانه یا ناشاست فردی نظیر هدفهای شخصی یا ارزشهای نیازهای انگیزشی، با افراد متعلق به گروه با مناسبات گروهی ارتباط دارد. این قبیل تضاد ها می تواند برای فرد فشارهای روانی قابل ملاحظه ای ایجاد نماید.
4- عوامل فشار زای شخصی:
تمام عوامل فشار زا که تا کنون مورد بحث قرار گرفت( عوامل برون سازمانی – عوامل درون سازمانی – عوامل گروهی) همه در نهایت درس طح عوامل شخصی ظاهر می شود. هر چند تعداد عوامل احتمالی فشار زای شخصی بسیار زیاد است، اما سه مورد زیر بیش از سایر موارد حائز اهمیت می باشد. و تحلیل را از کوچکترین مورد به بزرگترین مورد می نویسیم:
الف) عوامل فشار زای نقش به انضمام تضاد، ابهام و سبک بودن یا بیش از حد سبک بودن بخش
ب) تغییرات زندگی و شغلی
ج) ویژگیهای فردی با نضمام ابعاد و تیپهای شخصیتی و الگوهای رفتاری
«ابهام نقش و تضاد نقش»:
الف) ابهام نقش هنگامی وجود دارد که شاغلین در مورد رفتارهایی که در شغل از آنها انتظار می رود دچار سردرگمی شوند هنگامی رخ می دهد که شاغلین با دو نقشهای شغلی متناقض بیشتری مواجه شوند. ابهام نقش معمولا به دلیل ارتباط ضعیف سرپرستی در مورد وظایف شغلی پیش می آید. فقدان اطلاعات ، حد سیاست کارکنان وظایف خود، می تواند آنها را درباره ی تفسیر نا صحیح از وظایف شغلی شان نگران کند.
تضاد نقش زمانی رخ می دهد که به کارکنان وظایفی محول شود که متناقض با وظایف قبلی آنهاست. و این امر موجب تعارض در فرد می گردد.
فشار روانی دستاورد مستقیم ناسازگاری میان انتظارات متضاد است.
«تعارض»
تعارض روندی است که در آن شخص a به گونه ای عمدی سعی می کنند تا کوشش های b را از طریق نوعی بازداری که نتیجه اش ناکامی b در رسیدن به اهداف و یا پیشبرد علاقه مندیهایش است خنثی کند.
وقتی فردی در مقابل انتظارات نقش متباینی یعنی قرار می گیرد تعارض نقش حاصل می شود. تعارض وقتی بوجود می آید که شخص دریابد که قبول شرط یک نقش، کار را برای نقش دیگر دشوار می دارد و در حالت افراطی آن، شامل موقعیتهایی می شود که در این موقعیت ها و یا چند انتظار نقش به صورت متقابل تباین پیدا می کنند این تعارضات از طریق انتظارات متباین درون سازمان بر فرد تهمیل می شود و بر رفتار او تاثیر می گذارد. شکی نیست که آنها سبب نقش و دل زندگی های درون می شوند و پاسخ های رفتاری متعددی را بدنبال می آورند بنابراین تعارض می تواند در ارتباط یک گروه و یا یک واحد، سازنده یا مخرب باشد.
سطوح تعارض؛
سطوح تعارض می تواند بسیار بالا و یا بسیار پایین باشد(حداکثر / حداقل) . هر دو جانب افراط و تفریط، تابع عملکرد می شوند مطلوب ترین سطوح تعارض، آن حدی است که از رکورد جلوگیری، خلاقیت را تحریض و نقش را زایل سازد و جوانه های تغییر را شکوفا سازد و در عین حال نباید به اندازه ای باشد که مخل یا مانع هماهنگ شدن فعالیتها گردد.
در صورتی که تعارض در سطوح افراطی یا ناکافی باشد، می تواند مانع اثر بخشی گروه یا سازمان گردیده، رضایت خاطر اعضای گروه را کاهش دهد و میزان غیبتها و استعفا و اخراج را در مقابل استخدام بالا ببرد و سرانجام به باوری کمتر منجر گردد. از طرفی وقتی تعارض در سطحی مطلوب باشد، رضایت شغلی و بی اعتنایی باید به حداقل خود برسد، انگیزش از راه ایجاد محیطی چالش و سئوال برانگیز به کمک سر زندگی و نشاطی که کار را دلخواه می کند تقویت گردد.
«تعارض در نقش معلم»
تعارضات معمولا در هر سازمانی وجود دارند. اما ممکن است این تعارضات برای معلمان سازمان آموزشی از همه بیشتر باشد از جمله این تعاضرات می توان موارد زیر را بیان نمود:
تعارض میان دو یا چند نقش که معلم باید در آن واحد انجام دهد. معلم بر اثر تجربه پی می برد که ایفای چیز نق در یک زمان مشکل ترین کار معلم است.
تعارض میان انتظارات گوناگون افراد و گروههای مختلف از نقش معلم. مثلا مدیر از معلم انتظار دارد معلم به موقع به مدرسه بیاید و به دستورات مدیر احترام بگذارد. دانش آموزان انتظار دارند که معلم با همه ی آنها مهربان شود و از سر اشتباهات آنها بگذرد، والدین انتظار دارند که معلم خوب درس بدهد و …

Share