رشته حقوق

صلح و امنیت بین المللی

دانلود پایان نامه

نتیجه گیری کلی……………………………………………………………………………………………………….442
منابع و مآخذ……………………………………………………………………………………………………………..446
چکیده انگلیسی……………………………………………………………………………………………………….476
چکیده:
نظام حقوقی حاکم بر کاربرد تسلیحات متعارف یکی از گرایش های چند وجهی حقوقی می باشد که از جنبه های مختلف حقوقی بین المللی قابلیت ارزیابی دارد.توجه بین المللی به کاربرد تسلیحات متعارف یه ویژه با پایان دوران جنگ سرد و افزایش وقوع مخاصمات مسلحانه داخلی و به تبع آن افزایش تلفات غیرنظامیان مورد توجه بین المللی قرار گرفت..با این حال،کاربرد تسلیحات متعارف نه تنها آثار محدود به مخاصمات داشته است بلکه تاحدودی زیاد آثار آن به پس از پایان مخاصمات موکول می گردد.در این تحقیق به دنبال آن هستیم که مشخص نماییم نظام حقوقی بین المللی حاکم بر کاربرد تسلیحات متعارف به چه نحو می باشد؟ نتیجه تحقیق حاضر بدین صورت می باشد که نظام حقوقی بین المللی حاکم بر کاربرد تسلیحات متعارف در چهار بخش حقوق توسل به زور،حقوق بین الملل بشردوستانه،حقوق بین الملل مسئولیت بین المللی و حقوق بین الملل کیفری ،بیش ترین توجه را به سوی خود جلب کرده است. با این حال نمی توان صرفا به الزامات حقوقی برای پیشبرد نظام حقوقی حاکم بر کاربرد تسلیحات متعارف اکتفاء کرده بلکه در کنار آن باید به الزامات سایر نظامات مانند نظامات روابط بین المللی نیز در این زمینه توسل جست.
کلید واژگان: تسلیحات متعارف، سازمان ملل متحد،کنترل تسلیحات.
فصل اول:مقدمه
مقدمه:
بررسی های باستان شناسی نشان می دهند که تا نخستین دوره های نوسنگی، خبری از جنگ نیست. ولی در ادوار بعدی عصر نوسنگی،بشر توانست سلاح بسازد و جنگ بین همنوعان به طور فزاینده ای آغاز شد. در حقوق اسلام نیز،جنگ با هر شیوه و وسیله ای،منع شده است؛چنانچه شهید اول در کتاب لمعه دمشقیه،رها کردن آب به سمت دشمن، آتش ریختن بر سر آنان و بکارگیری سم علیه دشمن را مکروه می داند. عمدتا سه دلیل عمده ،در گسترش استفاده و تجارت سلاح های متعارف در مخاصمات در دهه های اخیر موثر واقع شده است: 1- پایان جنگ سرد ،و به تبع آن، تغییر نسبی ماهیت مخاصمات مسلحانه بین الدولی به جنگ های داخلی و کوچک تر شدن فضای مخاصماتی، دگرگونی نسبتا بزرگی را در بازار تسلیحات متعارف، ایجاد کرد. در حالیکه در دوران جنگ سرد،دولتها بازیگران اصلی انتقال سلاح به شمار می رفتند و اولویت بر سلاح های سنگین با فناوری های پیشرفته قرار داشت که با اهداف ایدولوژیک در میان متحدان تولید و عرضه می شد در دوران اخیر انگیزه های اقتصادی تولید کنندگان در اولویت قرار گرفته و بازیگران غیر دولتی نیز در بازار اسلحه به شکل چشم گیر تری به فعّالیت مشغول شده اند. بخش عدیده تجارت اسلحه کوچک و سبک به صورت کاملا قانونی انجام می شود .
2- مرزها: این مسئله به دو شکل عمده در افزایش تجارت تسلیحات متعارف ، موثر بوده است: الف- پایان استعمار سنتی در کشورهای آفریقایی ، به دلیل عدم تعیین دقیق مرز و حضور قبایل متعدد در طول مرزها ، منجر به افزایش خشونتهای محلی و به تبع ان گسترش استفاده از تسلیحات متعارف عمدتا سبک و یا نیمه سنگین در این نبردها گشته است(چنانچه در رای دیوان بین المللی دادگستری در قضیه نیجر علیه بورکینافاسو مشهود است).ب- با حذف مقررات مربوط به کنترل مرزها میان اتباع کشورها به خصوص در کشورهای عضو اتحادیه اروپایی ، امکان استقرار و تبادل تسلیحات توسط باندها و شبکه های مجرمانه به صورت هماهنگ و سازمان یافته ، افزایش پیدا کرد است
3-وقایع یازده سپتامبر 2001 و تقویت حضور گروههای تروریستی و جهادی در عرصه روابط بین المللی .
سلاح های متعارف نیز خود ، عمدتا به دو گروه اصلی تقسیم می شوند :
1-سلاح های سنگین متعارف مانند تانک های جنگی ، هواپیماها و کشتی های جنگی.2-سلاح های سبک و کوچک متعارف مانند کلاشینکف (AK-47) و ام 3 .
سلاح های سنگین ،سلاح هایی هستند که توسط یک مجموعه گسترده و سازمان یافته از افراد اعم از نیرو های نظامی یا شبه نظامی یا هر گروه دیگر مورد استفاده قرار می گیرد . منظور از سلاح های کوچک سلاح هایی هستند که برای مصرف انفرادی طراحی شده اند. از جمله این سلاح ها را می توان،تپانچه ،و سلاح های کمری که بوسیله شخص مورد استفاده قرار می گیرند،تفنگ های لول بلند و کوتاه،مسلسل های نیمه خودکار،تفنگهای تهاجمی و … .سلاح های سبک سلاح هایی هستند که برای استفاده به وسیله دو یا چند نفر تعبیه شده اند که به عنوان خدمه خدمت کنند. اگر چه بعضی از انها ممکن است توسط یک نفر حمل، یا از آن استفاده شود. از جمله این سلاح ها ، مسلسل های سنگین ، نارنجک اندازهای دستی و نصب شده ، تفنگ های قابل حمل ضد هوایی ، تفنگ های قابل حمل ضد تانک ، تفنگ های بدون عقب نشینی ، موشک اندازهای قابل حمل ضد تانک و….. دانست
یکی از مهم ترین مبانی در بحث تسلیحات متعارف، بحث امنیت دولتها می باشد به گونه ای که هر حرکتی در جامعه بین المللی برای کنترل و تحدید تسلیحات متعارف با واکنش شدید دولتها روبرو می گردد. امنیت به مفهوم سنتی آن، امنیتی است که مبتنی بر حفظ استقلال و خود مختاری دولتها از تهدیدات خارجی است. یکی از پایه های امنیت سنتی،بحث ساخت ،تولید و دراختیار داشتن تسلیحات است؛به گونه ای که دولتها با افزایش تسلیحات،بر ثبات و امنیت خود می افزایند. اما با پایان جنگ سرد و کوچک شدن فضای مخاصماتی و افزایش مخاصمات داخلی،به تدریج توجه روزافزونی به کنترل بین المللی بر تسلیحات متعارف جلب شد. به تدریج و پس از وقایع دلخراش روندا و سربینیستا در دهه 90 میلادی ،توجه جهان به موازین حقوق بشر دوستانه و نیز حقوق بشر در این درگیر ها و پیامدهای آن (بی سوادی ،عدم اشتغال، عدم دسترسی به آب سالم و غذا ) جلب شد. به گونه ای که دیگر دراختیارداشتن تسلیحات برای یک دولت نقطه قوت تلقی نمی شد. در عصر حاضر،نگرانی عمده جامعه بین المللی از امکان گسترش افقی سلاح های متعارف،یعنی انتقال این سلاح ها به دول دیگر به دلیل به مخاطره انداختن صلح و امنیت بین المللی، بیشتر از گسترش عمودی آنها ،یعنی افزایش توانایی و قدرت دول اصلی تولید کننده آن سلاح ها، به چشم می خورد. در حالی که پیش از این،سلاح های شیمیایی و بیولوژیک را از نظر سهولت تهیه،دسترسی و انتقال در گسترش تلفات غیر نظامی در مخاصمات، ((سلاح فقراء)) می نامیدند؛ اینک بایستی،سلاح های متعارف به ویژه سلاح های سبک و کوچک را ،واجد این وصف دانست . بیش از 7 ملیون قبضه از 8 میلیون انواع تسلیحات متعارف که هر ساله در جهان تولید می گردد ،تحت نظارت دولتها خرید و فروش می شوند و مقامات دولتی از ابتدایی ترین مرحله تنظیم سفارشات تا دریافت محموله بر آن نظارت دارند. پیشتر ،در بند یک ماده 35 پروتکل اول کنوانسیون های 1949 ژنو مقرر شده است که:در هر مخاصمه مسلحانه، حقوق طرفین در انتخاب وسایل یا شیوه های نبرد، نامحدود نمی باشد. در دهه های گذشته و به ویژه در دوران جنگ سرد، اصل بر قاعده مند نمودن ،کنترل و خلع تسلیحات کشتار جمعی بود . پنج کشور اصلی صادر کننده تسلیحات متعارف روسیه ، فرانسه ،آلمان ،ایالات متحده آمریکا و بریتانیا می باشند که بیش از 81 درصد از این صادرات را انجام می دهند . در مقابل پنج دولت وارد کننده اصلی که چین،یونان،هند ،بریتانیا و ترکیه می باشند
سابقه علمی:
حقوق بین الملل تسلیحات متعارف از مباحث نسبتا نوظهور حقوق بین الملل تلقی می گردد که سابقه آن،به بعد از جنگ جهانی اول و خلع سلاح آلمان به دنبال نگرانی از آغاز جنگ مجدد باز می گردد. با توجه به بدیعی بودن موضوع پایان نامه حاضر،کتابی که به صورت اختصاصی تا کنون در فارسی ، منتشر شده باشد ،وجود ندارد تنها می توان کتابهایی را یادآور شد که به صورت عمومی به مسئله خلع سلاح شیمیایی و سازمان منع تسلیحات پرداخته اند که می توان موارد ذیل را یادآور شد :
1 – ممتاز،جمشید،حقوق بین الملل سلاح های کشتار جمعی، ترجمه و تحقیق دکتر امیر حسین رنجبریان،تهران ، نشر میزان ، چاپ اول، بهار 1390 .
2-ساعد، نادر ، حقوق بین الملل معاصر (نظریه و رویه ها) ،تهران ،انتشارات خورسندی ، چاپ اول ، تهران ، 1387.
3- -شریفی طراز کوهی،حسین،حقوق بشردوستانه بین المللی ، نشر میزان ، تهران ، بهار 1390 ،چاپ اول.
4-میر شاه کرمی،مریم السادات،همکاری نظامی آمریکا و اسراییل(پس از جنگ سرد در زمینه تسلیحات متعارف)،فصلنامه مطالعات منطقه ای، سال چهارم، شماره 2،بهار 1382،صص 57-74
5-ساعد، نادر، روسیه و تعلیق مشارکت در معاهده نیروهای مسلح متعارف در اروپا:نقد و ارزیابی حقوقی،پژوهش نامه روابط بین الملل، شماره 3،پاییز 1386،صص 28-70
6-ساعد، نادر،فرآیند خلع سلاح و کنترل تسلیحات در حقوق بین الملل منشور،از نظر تا عمل، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی،شماره 65،پاییز 1383،صص 59 تا85

مطلب مشابه :  میزان تحصیلات مادر

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید