رشته حقوق

شبکه های اجتماعی مجازی

دانلود پایان نامه

ژاله نیز با تأکید بر اینکه مشغله های کاری و دوری راه در تهران فراغت های جمعی دوستانه و خانوادگی را با مشکل مواجه نموده است، چنین می گوید:
« شنیدین می گن بعضی آدما از دیدن شادی دیگرانم شاد می شن حکایت منه مهمونیای خونگیو دوستانه رو خیلی می پسندم اما متأسفانه گرافتاریا و مسافتا اینقد تو تهران زیاده که اینم زود به زود مقدور نیست خونواده و فامیلو کاریش نمی شه کرد ولی از جهت دوستام فیس بوک یه کمی جبران می کنه مثلن تولد یا عروسی دوستت نرفتی ولی هم اینکه عکساشونو می بینی برا من که خیلی شادی بخشه، عکسای سفر هم برا روحیه خیلی خوبه»
گزینه های فراغت جمعی در میان خاص گرایان بروز از تنوع بیشتری برخوردار است بیشتر این افراد تجربه کوه پیمایی گروهی، قرار بازی در پارک ها، گردش در شهر و جمع شدن های مداوم در کافی شاپ ها یا گردشگاه های اطراف شهر را بوفور دارند اما هنجارهای خانوادگی و اجتماعی با موارد مورد علاقه آنها چندان همخوانی نمی کند. به گفته علی رضا:
« جوونا اصولن دوس دارن با هم باشن حالا برا خود من پارکو ماشین سواری خیلی فرقی نداره ولی پدر مادرا معمولن به هیچ کدوم این جمعا خوش بین نیستن خوششون می آد آدم جلو چشمشون باشه پدر مادر من از 11 که بگذره ده بار تلفن می کنن ولی اگه 20 ساعت پای کامپیوتر باشم کسی چیزی نمی گه چون اونو سرگرمی نمی دونن همین طور درباره هزینه اینترنت و متعلقاتش چیزی نمی گن تازه تعریفمم می کنن می گن پسر ما سرش به کار خودشه و مدام با کامپیوتر مشغوله! اینه تایم شبه من بیشتر با فیس بوک پر می شه»
از گفته های مصاحبه شوندگان چنین برداشت می شود که در ذهن و دریافت آنان عضو شبکه های اجتماعی مجازی، قرابت و نزدیکی خاصی بین بودن با دوستان، لذت بردن و خوش گذرانی وجود دارد که تداعی کننده فضایی دلخواه و زمانی نامحدود برای تفریح جمعی در محیط خانگی است. گپ زدن های دوستانه متنی و تصویری، به اشتراک گذاری انواع موزیک و کلیپ، دیدن عکس ها و خواندن استاتوس ها و کامنت گذاشتن به خوبی فرصت شوخی، تفریح و سرگرمی های چندین و چند ساعته را برای کاربران فراهم می آورد که از روند تحول در عرصه فراغت خبر می دهد. امین احساس خود را از حضور شبانه در شبکه فیس بوک اینگونه توصیف می کند:
« معمولا شبا وصل می شم اگه همه دوستام آن باشن‌ حس شب‌نشینی‌ها و دور هم نشینی‌های شبانه و کل کل کردن های دوستانه رو پیدا می‌کنه. متوجه گذشت زمان نمی شم می شینم و ساعت‌ها لذت می‌برم »
لذت فراغت جمعی در میان عملگرایان با دقت و نکته سنجی بیشتری دنبال می شود. صرف مفرح بودن فضا، سرگرم کننده و مهیج بودن آن نظر عملگرایان را تأمین نمی نماید. نزد آنان هزینه های اعتباری و مالی فراغت جمعی عاملی تعیین کننده محسوب می شود. به بیان علی(3):
« تفریح کردن خیلیش به خود آدم برمی گرده یعنی خودتم درگیر باشی بگی شوخی کنی سر به سر بذاری، اینه که شاید 5 ساعتم عروسی بری ولی شاد نشی، یا کافی شاپ بری اما هزینش اذیتت کنه و تلخیش برات بمونه، من و دوستام هر جا می ریم دنگی حساب می کنیم که انگیزه باشه و زود به زود دور هم جمع بشیم. فیس بوکم یه جور دوره همیه، کم هزینس و ساعتها می تونی بشینی و با بقیه بگی و بخندی ».
گفته های مهدیه نیز مؤید نظر علی(3) می باشد:
« ما خونوادتن خیلی اهل تفریحیم وقت پیدا کنیم چند تا ماشین می شیم می ریم دشت و صحرا حتی اگه بزرگترام کار داشته باشه بلاخره یکی می یاد یعنی با اینکه بچه ها بزرگ شدنو هر کدوم برا خودشون برنامه دارن بازم اینقدر دسته جمعی خوش می گذره که قطع نشده هفته رو به امید پیکنیک جمعه سر می کنیم اما از گرون شدن بنزین یه کمی کمتر شده ماهی دو بار یا مسافتای کمتری می ریم البته دلایل دیگه هم هستا همون کارای شخصیو تفریحات دوستانهو.. ولی خوب این هزینه بنزین خیلی مهمه»
در میان مصاحبه شوندگان، تحول گرایان گروهی هستند که با مد نظر قرار دادن برخی موانع اجتماعی در رابطه با فراغت های جمعی جوانان، فضای مجازی را عرصه موقت دور زدن موانع مذکور می دانند. محمد با مرور خاطره ای برای تفهیم منظور خود تلاش می نماید:
«خیلی از قوانین دست و پاگیر باعث می شن جوونا لذت با هم بودن ساده رو درک نکنن مثلن تابستون گذشته با خونواده داییم، 2 تا خاله هام، مادر بزرگ و پدر بزرگم و دایی کوچیکم قرار شد شب شامو ببریم پارک ارم مامانم اینا مشغول تدارک بودن قرار شد غروب ما بچه ها با دایی کوچیکه زودتر بریم هم جا پیدا کنیم هم یه کم بازیها رو بریم تا بقیه بیان منو دو تا دختر خاله هام، یه پسرخاله با داییم تو یه ماشین رفتیم بقیه بچه هام که کوچکترن موندن بعد بیان. اما ورودیه پارک چون همه مجرد بودیم راهمون ندادن دو ساعت و نیم موندیم تا بقیه برسن خب حالا این یه مورده ولی چیزای دیگه یی هم هست که باعث می شه با هم بودنا کم بشه مث هزینه رستورانا، سینماها یا سالونای ورزش اونوقت کمبود وقتم بهش اضافه کنین بعد من یکی ترجیح می دن فیلممو تو خونه ببینم، بستنیمو تنهایی بخورم و برای دیدن بچه های داییو خالم به صفحه فیس بوکشون سر بزنم»
در این رابطه آرمین کمبود فضاهای تفریحی عمومی بویژه در شب را راهی به سوی فعالیت های مجازی عام گرایان می داند که شرایط موجود جامعه رضایت آنان را تأمین نمی کند:
« در مقایسه با همسنای ما تو کشورای دیگه تو شرایط جامعه ما جوونا کمتر می تونن بی دردسر دورهم جمع شن تو دانشگاه که فضاش نیست، بیرون شهر می خوای بری خیلی وقتا پلیس جلو ماشینی که چند تا جوون توش باشه رو می گیره، پارک و کوهم که همیشه نمی شه رفت، سالنای ورزش هیچ کدوم تایم شب ندارن می مونه یه کافی شاپ که اونم 11 شب به بعد تعطیله! یعنی عملا انتخابی نداری. پس بهتر اینه که یه هزینه اینترنت پرسرعتو بدیو قال قضیه رو بکنی در مقابل هزینه موارد دیگه هم هیچه همه هم هستن کسی هم به کسی کاری نداره.»
تحول گرایان نیز با دیدگاهی نزدیک به عام گرایان فراغت های جمعی مجازی را غنیمت می شمرند. با این تفاوت که مخالفت و معارضه جویی آنها با قوانین مدنی کشور و مناسبات عرف جامعه در بیشتر مواقع جنبه رسمی و آشکار داشته است خود از حضور جمعی در محافل عمومی امتناع می ورزند. شیده می گوید:
« تو تهران زیاد پیش می یاد مهمونیهای خصوصی ای که پلیس می آدو و سؤال جواب می کنه اصلن خیلی وقتا پلیس به سرنشینای ماشین مشکوک می شه ماشینو می خوابونه چه برسه به پارکو و مکانای عمومی که یه عده جوون دور هم باشن حتما پیگیری داره نمونش قضیه پارک آب و آتشه دیگه پس فعلن همون فیس بوک خاطر جمع تره»
از سوی دیگر تدقیق در اظهارات مصاحبه شوندگان نشان می دهد ساعات طولانی عدم حضور والدین، رواج زندگی های دانشجویی و مجردی، فقدان ارتباط فیزیکی مستقیم به هر دلیل یا احساس فاصله ذهنی با اطرافیان و قطع ارتباط فرد با محیط پیرامونی امکان برخورداری از فراغت جمعی در فضای واقعی را کاهش می دهند و مفهوم تنهایی را در کنار دیگر هزینه های کمبود فراغت جمعی برجسته می سازند. در این رابطه جزایزنبرگ بازیگر نقش خالق شبکه فیس بوک معتقد است مشخصه های شخصیت زاکربرگ تماما ناشی از تنهایی اوست و همین تنهایی او را به سمت خلق فیس بوک سوق می دهد. او به مهمانی می رود ولی خود را عضوی از آن نمی بیند. همین انزوا باعث می شود تا به عنوان غریبه و از بیرون به جمع نگاه کند و بتواند خالق جمع بسیار بزرگتر برای خود شود(مدیریت ارتباطات،1390،ص 68). بیشتر عملگرایان ساعات تنهایی خود را دلیلی برای فعالیت در شبکه، تمایل به طولانی تر کردن زمان حضور، عنوان می کنند به نظر می رسد دوری از محیط خانواده یا محل تحصیل یا عدم اشتغال فرد را ولو به صورت موقت با تنهایی عجین می نماید و عضویت در شبکه های اجتماعی مجازی واکنش جسمی و روحی فرد جدا شده از محیط است که احساس حضور در جمع آشنا را به فرد بازمی گرداند. علی(2) در این باره می گوید:
« من کلا از تنهایی خوشم نمیاد، چون تو خونه مجردی زندگی می کنم وقتای تنهاییمو با گشت و گذار تو فیس بوک پر می کنم حتی وقتی دوستام میان پیشم، شطرنج بازی می کنیم یا فیلم می بینیم شبکه رو وصلم و هر کی پیام بده جواب می دم خیلی به صرفس با موبایل بخوای 20 دقیقه صحبت کنی چقد باید بدی؟ تو فیس بوک تا صبح با همه حرف بزن، عکس ببین، کلیپ شیر کن، اگه می خواستی عکسا رو چاپ کنی چقد باید می دادی؟ »
همچنین گذراندن اوقات تنهایی با دوستان شبکه ای در بین خاص گرایان بروز در میان زنان جوانی که بواسطه اتمام دوره تحصیل یا ازدواج از دوستان خود جدا شده اند بیشتر به چشم می خورد. زینب در این باره می گوید:
« وقتی سر کار نمی رفتم و از صبح تا یکه شب تنها بودم. بیشتر وقتم تو فیس بوک می گذشت. شبکه برای رهایی از تنهایی جایگزین خوبیه یه جور حس بین جمع بودنو داره، الکی گول زدن خودمم هست که منم هستم منم دارم کار می کنم. البته من 4 سال پیشم که درس می خوندم و بعدشم که سرکار رفتم تو یاهو 360 فعال بودم ولی اون موقع فقط آخرشبا وقت می کردم.. »
ممنوعیت دسترسی:
در ادبیات نظام های کنش و روابط پیچیده آنها این بحث وجود دارد که ممنوعیت ها ایجاد جذابیت می کند. تجربه ممنوعیت ویدئو و ماهواره در ایران هم نشان می دهد کنشگران اجتماعی ممکن است برای مورد ممنوع شده امتیازات خاصی متصور شوند و به آن احساس رغبت بیشتری نمایند. مصاحبه شوندگان این تحقیق نگاه های نیز با اندکی تفاوت دیدگاه بر این باورند که از سال 1388 ممنوعیت قانونی دسترسی به شبکه های اجتماعی همچون فیس بوک و توییتر در اقبال کاربران بدانها مؤثر بوده است بطوریکه بسیاری کاربران از روی کنجکاوی جهت شناخت و کسب اطلاعات به عضویت و فعالیت در آنها روی آورده اند. به تعبیر خاص گرایان، تحریم توجه افراد ناآگاه را جلب نموده با تحریک حس کنجکاوی، آنها را به نوعی ماجراجویی سوق می دهد و بازار فروش فیلتر شکن ها را داغ می نماید اما در بهره مندی کاربران حرفه ای چندان موثر نیست. به عقیده محسن:
« فیس بوک اصلاً با فیلتر شدنش مشهورتر شد».
داریوش نیز با اشاره به اینکه ممنوعیت دسترسی برای کاربران حرفه ای مانعی محسوب نمی شود و غیر حرفه ای ها را برای ورود به فضایی ناشناخته ترغیب می کند افزایش تعداد کاربران را پیامد طبیعی فیلترینگ برمی شمرد:

مطلب مشابه :  آموزش عالی و هویت یابی

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید