رشته حقوق

زنان سرپرست خانوار

دانلود پایان نامه

اما در بخش کمی از نمونهگیری در دسترس استفاده شده است این نوع نمونهگیری غیر احتمالی رایج است که باید آن را با احتیاط و فقط برای مقاصد خاص به کار برد. احتمال معرف بودن نمونه در این تکنیک کمتر از هر تکنیک دیگری است. در این شیوه با هر کسی که مایل به پاسخگویی است مصاحبه میشود. این نوع نمونهگیری برای آزمونهای مقدماتی پرسشنامه یا تحقیقات اکتشافی برای اطلاع از دیدگاههای مختلف و طبقهبندی انواع آنها استفاده میشود ولی نمیتوان با آن مدعی معرف بودن چیزی جز خود نمونه بود(دواس، 1392: 85-86). در بخش کمی این پژوهش، برای انتخاب نمونه مورد نظر به یکی از مراکز حمایت کننده از زنان سرپرست خانوار مراجعه شد علت انتخاب این مرکز مراجعه زنان سرپرست خانوار از تمام نقاط تهران به آنجا بود است. از آنجا که لیستی از جمعیت هدف در اختیار پژوهشگر قرار داده نشد بنابراین از روش نمونهگیری در دسترس استفاده شد و برای اینکه انتخاب نمونه به صورت تصادفی باشد به مدت سه ماه در روزهای متفاوت هفته به این مرکز مراجعه و پرسشنامهها در اختیار پاسخگویان قرار داده شد. اما حجم نمونه بخش کمی با مراجعه به کتاب دواس انتخاب شد. در این زمینه دواس میگوید در جمعیتی که اکثر افراد یا فقط معدودی از افراد به گونه خاصی به پرسش پاسخ میدهند حجم نمونه کوچکتر خواهد بود. فیالمثال در جمعیتی که در آن 50 درصد مایل به انتخاب حزب کارگر و 50 درصد بقیه مایل به انتخاب حزب دیگرند مستلزم نمونه بزرگتری است تا در جایی که 80 درصد(یا فقط 20 درصد) مایل به انتخاب حزب کارگرند(دواس، 1392: 79). در نتیجه پژوهش حاضر نیز با توجه به عدم در اختیار داشتن لیستی از جمعیت هدف در مرحله پیش آزمون با 30 پرسشنامه شاخص متغیر اصلی، شادمانی را ساخته و به دو گروه شاد و ناشاد تقسیم نموده است. بر اساس فراوانی گرفته شده از این شاخص میزان ناشاد بودن جامعه آماری 80 درصد بوده است و بر این اساس حجم 180 نمونه در این تحقیق انتخاب شد.
3-1-4. واحد تحلیل
در هر تحقیقی واحد تحلیل میتواند خرد، میانه و کلان در نظر گرفته شود. با توجه به موضوع پژوهش حاضر و فرضیههای آن، به بررسی متغیرهایی پرداختهایم که در سطح خرد مطرح میباشند، بنابراین واحد تحلیل در این تحقیق فرد است.
3-1-5. روش جمعآوری اطلاعات
یکی از بخشهای اساسی هر کار پژوهشی را مرحله جمعآوری اطلاعات تشکیل میدهد و اطلاعات برای افراد مهمترین منبع تصمیمگیری میباشد. چناچه کار جمعآوری اطلاعات به شکل منظم و صحیح صورت پذیرد کار تجزیه، تحلیل و نتیجهگیری از دادهها با سرعت و دقت خوبی انجام خواهد شد. برای جمعآوری اطلاعات در کارهای پژوهشی روشهای مختلفی را مورد استفاده قرار میدهند. مهمترین ابزارهای جمعآوری دادهها مشاهده، مصاحبه و پرسشنامه میباشد که از طریق این ابزارها اطلاعات تفصیلی(کمی و کیفی) مناسبی در اختیار پژوهشگران قرار میگیرد(موسوی و مرادی، 1384: 4). در پژوهش حاضر از دو تکنیک اطلاعات مصاحبه و پرسشنامه استفاده شده است. در این پژوهش ابتدا در مرحلۀ اکتشافی از مصاحبۀ نیمه ساختاریافته استفاده شده است. مصاحبه نیمه ساختار یافته مصاحبهای است که در آن سؤالات مصاحبه از قبل مشخص میشود و از تمام پاسخدهندگان، پرسشهای مشابه پرسیده میشود؛ اما آنها آزادند که پاسخ خود را به هر طریقی که میخواهند پاسخ دهند. البته در راهنمای مصاحبه جزئیات مصاحبه، شیوه بیان و ترتیب آنها ذکر نمیشود. این موارد در طی فرایند مصاحبه تعیین می شوند (دلاور، 1383: 157- 158؛ ببی، 1384: 600). اما جمعآوری اطلاعات در پژوهشهایی با روش پیمایش غالباً پرسشنامه میباشد که پژوهش حاضر نیز از این امر مستثنی نبوده است. در واقع پرسشنامه تکنیک بسیار ساختمندی برای گردآوری دادههاست که در آن از هر پاسخگویی مجموعه یکسانی از پرسشها پرسیده میشود. به همین دلیل پرسشنامه شیوه بس کارآمدی برای تشکیل ماتریس متغیر بر حسب مورد برای نمونهها بزرگ فراهم میآورد(دواس، 1392: 87).
3-1-6. روشهای آماری و ابزار مورد استفاده برای تجزیه و تحلیل اطلاعات
در تحقیقات کیفی محقق می‌تواند از طریق استدلال قیاسی و استقرائی، تمثیل و تشبیه، نشانه‌یابی، تجرید، تشخیص تفاوت و تمایز، مقایسه و … که جملگی به کمک تفکر و تعقل و منطق صورت می‌پذیرد، داده‌های گردآوری شده را ارزیابی و تجزیه و تحلیل نموده، با ذهن مکاشفه‌ای خود نتیجه‌گیری کند(حافظ‌نیا، 1386: 233 – 234). بنابراین پژوهش حاضر در بخش مصاحبههای صورت گرفته با جمعیت هدف از تجزیه و تحلیل همزمان و تشخیص محقق استفاده شده است و در بخش کمی هم، در تجزیه و تحلیل دادههای این مطالعه از تحلیل دو متغیره، تحلیل رگرسیون چند متغیره، تحلیل مسیر و از نرمافزار آماریspss استفاده شده است.
3-1-7. تعریف نظری و عملی متغیرها
جهت عملیاتی کردن مفاهیم نظری پیش روی مسئله پژوهش که در فصول قبل به آن اشاره شده بود، در این قسمت، تعاریف انتزاعی مفاهیم و عملیاتی کردن آنها را جهت سنجش پیشرو دارد.
3-1-7-1. مفاهیم و متغیرهای تحقیق
3-1-7-1-1. جامعه آماری
جامعۀ آماری این پژوهش زنان سرپرست خانوار تهران میباشد.
3-1-7-1-2. متغیر وابسته
متغیر وابسته در این تحقیق احساس شادمانی میباشد که عبارت است از بعدهای خودپنداره، رضایت از زندگی، آمادگیروانی، سرذوق بودن، زیباییشناختی، خودکارآمدی و امیدواری میباشد.
3-1-7-1-3. متغیر مستقل
متغیر مستقل پژوهش حاضر منابع مطرودساز اجتماعی میباشد که به دو شکل عدم پاسخگویی مؤثر به نیازها و احساس نابرابری مورد توجه قرار میگیرد.
3-1-7-1-4. متغیرهای واسط
متغیرهای واسط در این پژوهش طرد اجتماعی و احساس بیانصافی میباشد. طرد اجتماعی با ابعاد طرد از شبکههای حمایتی، طرد از روابط اجتماعی، طرد از مشارکت اجتماعی و احساس شرمساری اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است و احساس بیانصافی با ابعاد اقتصادی و اجتماعی مطرح است.
3-1-7-2. تعریف مفاهیم و متغییرهای اصلی و نحوه شنجش آنها:
3-1-7-2-1. جامعه آماری: زنان سرپرست خانوار
تعریف نظری:
ـ (تعریف یونیسف): خانوارهای با سرپرستی زن، خانوارهایی است که به دلایل مختلف(طلاق، جدایی، مهاجرت و مرگ همسر) مردی به عنوان سرپرست در آن وجود ندارد و یا خانوارهایی که مرد بخاطر(کسالت، اعتیاد و غیره) در درآمد خانوار سهمی ندارد (محمدی، 1385: 13).
ـ (تعریف سالنامه آماری، 1382): زنان سرپرست خانوار زنانی هستند که بدون حضور منظم یا حمایت یک مرد بزرگسال، سرپرستی خانواده را به عهده دارند و سرپرست خانواده به کسی اطلاق میشود که مسئولیت اداره اقتصادی خانواده را به دوش دارد و تصمیمگیریهای عمده و حیاتی به عهده اوست (چیمه و عزیزی،1390 :85).

مطلب مشابه :  مراکز علمی کاربردی

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید