رشته حقوق

حقوق بین الملل محیط زیست

دانلود پایان نامه

از اصول پایه ای دیگر در حقوق بین الملل محیط زیست اصل حمایت و حفاظت از محیط زیست است. این اصل چارچوب یک الزام برتر هدف خاصی را مشخص می کند و آن الزام دولت ها به همکاری است.(کیس,75,1384)
هر چند در همه اسناد بین المللی راجع به حمایت و حفاظت از محیط زیست، هدف روی بخش و موضوعات معینی دور می زند، اما تنظیم اصول عمومی مبنی بر موجودیت بخشیدن همه الزامات در یک اصل کلی یک استثناست.
استراتژی حفاظت جهانی که در سال 1980 بوسیله اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت و منابع طبیعی جهان مهیا شد، یک طرح عملیاتی را به حکومت ها توصیه می کند و برقراری اصل محافظت را بیان میکند که اهدافش به شرح زیر است:
بقای چرخه اکولوژیک و پشتیبانی از سیستم حیات؛
حفظ تنوع ژنتیک؛
دستیابی به بهره برداری پایدار از انواع گونه ها و اکوسیستم ها.
از وقتی که راه های بهره برداری از منابع طبیعی موجود در محیط زیست در مقررات پذیرفته شده است، عملا اصلاح محافظت رواج یافته که بر سطح مطلوبیت پایدار محصولات که
بر اساس آن بهره برداری از منابع طبیعی، باید به گونه ای صورت گیرد که به حد مجاز تجدید پذیری آن منبع صدمه ای وارد نسازد و همچنین موجبات پایدار ماندن آن ذخایر طبیعی را فراهم نماید. (دبیری,218,1388)
گفتار پنجم: اصل احتیاط
اصل احتیاط یا به عبارت دیگر اصل اقدامات احتیاطی یک اصل اساسی و بنیادین در حمایت از محیط زیست است. این اصل یکی از بحث برانگیزترین مفاهیم در حقوق بین الملل است. زیرا توافقی بر سر معنای دقیق و وضعیت حقوقی آن وجود ندارد و اینکه به اعتقاد بسیاری ممکن است به عنوان یکی از ابزارهای حمایتی تجاری مورد سوء استفاده دولت ها قرار گیرد. اصل احتیاط ریشه در حقوق سیاستگذاری زیست محیطی کشورهای سوئد و آلمان دارد .(طلایی,7,1384)
احتمالا پذیرفته ترین تعریف برای اصل احتیاط، اصل 15 اعلامیه ریو است. بر اساس این اصل دولت ها در جهت حفظ محیط زیست و در حد توان خود باید اقدامات احتیاطی وسیعی به عمل آورند. هنگامی که خطرات جدی و جبران ناپذیری محیط زیست را تهدید می کند، فقدان توان علمی کافی نباید بهانه ای برای به تعویق افتادن اقدامات موثر و موجه از نظر اقتصادی در جهت پیشگیری از تخریب محیط زیست گردد. از جمله پاراگراف هشتم مقدمه کنوانسیون تنوع زیستی 1992، ماده 3 کنوانسیون راجع به تغییرات آب و هوایی 1992.
باید اذعان داشت اصل اقدامات احتیاطی مقرر می دارد، در زمانی که این باور و اعتقاد وجود دارد که یک اقدام موجب بروز خسارت زیست محیطی می گردد، حتی اگر دلیل علمی قاطع در خصوص آثار زیان آور آن اقدام برای محیط زیست وجود ندارد، شخص یا نهاد اقدام کننده بایستی اقدامات پیشگیرانه را در جهت حفظ محیط زیست اتخاذ نماید. در واقع اعمال اصل اقدامات احتیاطی به معنای اجرای اقداماتی است که هدف از آنها پیشگیری، حذف و یا کاهش اثرات نامطلوب احتمالی بر محیط زیست می باشد.
گفتار ششم: اصل الزام به پرداخت غرامت توسط آلوده کننده
به اعتقاد بسیاری اصل مذکور بیش از آنکه یک اصل حقوقی و زیست محیطی باشد، یک اصل اقتصادی است که در راستای تضمین امنیت پرداخت هزینه های مربوط به خسارات زیست محیطی ایجاد شده است . (Birnie,1992,109) با این وجود نگاهی اجمالی به منابع
حقوق بین الملل محیط زیست، بیانگر این است که این اصل به عنوان یکی از اصول کلی حقوقی مورد توجه جامعه بین المللی قرار گرفته است. بر اساس اصل مذکور آلوده کننده مسئول جبران خسارات ناشی از فعالیت خود می باشد.
این اصل به نحوی برجسته در اصل 16 اعلامیه ریو در سال 1992 متبلور گردید. بر اساس اصل 16، مقامات ملی باید با پذیرش این اصل که مسببین آلودگی باید هزینه های ناشی از آلوده سازی را بپردازند و با توجه به منافع عموم مردم و بدون ایجاد هرگونه اختلال در تجارت و سرمایه گذاری بین المللی، بکوشند کاربرد هزینه ها و ابزار های اقتصادی را در رابطه با مسائل زیست محیطی رایج کنند.
در اینجا این نکته قابل ذکر است که به نظر می رسد مبنای پرداخت هزینه های آلودگی از سوی آلوده کننده را نتوان قواعد مربوط به مسئولیت دانست. زیرا برای پرداخت هزینه های مربوطه هرگز نیاز به اثبات وقوع عمل تخطی آمیز نمی باشد. در واقع صرف انتفاع و بهره بردن از یک جریان اقتصادی و توسعه کافی است تا شخص مسئول پرداخت هزینه ها از جمله هزینه های زیست محیطی گردد.
مبحث دوم: مفاهیم حقوق بین الملل محیط زیست مرتبط با توسعه پایدار
گفتار اول: مفهوم میراث مشترک بشریت
تحولات بین المللی و بویژه نظم نوین اقتصادی بین المللی، منجر به ایجاد نظام حقوقی “میراث مشترک بشریت” که در بردارنده پنج عنصر عدم تخصیص، کاربرد مسالمت آمیز، نفع بشریت، تقسیم منافع اداره بین المللی است. این مفهوم که توسط کشورهای درحال توسعه طرح شد و با موضع و برداشتی متفاوت مورد استقبال کشورهای توسعه یافته قرار گرفت، در دهه های اخیر توجه ویژه ای را به خود معطوف نموده و مذاکرات پر مناقشه ای را در مجامع بین المللی باعث شده است.
اصول حق میراث مشترک بشریت در روابط بین الملل معاصر نقش فزاینده ای را ایفا کرده است و روند رو به رشد و توسعه ای خاص در زمینه محیط زیست بین المللی و موضوعات خاص آن از جمله اتمسفر، آب و هوا، تنوع زیستی و گیاهی، جنگلها و گونه های جانوری داشته و جزئی از دستور کار زیست محیطی می باشد.

مطلب مشابه :  ارداویرافنامه

برای دانلود متن کامل فایل این  پایان نامه می توانید  اینجا کلیک کنید