بررسی تأثیر اقدامات کنترلی پلیس انتظامی قزوین در جذب گردشگران- قسمت ۶

اگرچه برنامه های پیشبرد بیانگر برنامه های توسعه است نه امکانات فیزیکی گردشگری، اما یکی از عناصر محسوب می شود. پیشبرد فروش عامل قطعی در توسعه گردشگری است و همه فعالیت های بازاریابی، تبلیغ و فروش را به استثنای سیمای گردشگری در بر می گیرد، یکی از عوامل مؤثر در پیشبرد فروش گردشگری، ابداعات و نوآوری ها درکاربرد اینترنت و تجارت الکترونیکی است، عصر الکترونیک می تواند کمک بزرگی به برنامه ریزی، توسعه و مدیریت گردشگری کند، از آنجا که پیشبرد فروش مستلزم صرف هزینه های سنگین است، باید در مورد موضوعات مورد تبلیغ دقت شودو همه برنامه ریزی ها در این زمینه باید ارتباط نزدیکی با جنبه های دیگر بعد عرضه گردشگری داشته باشد (کاظمی ۱۳۸۵: ۵۵-۵۳).

۲-۴-۱۳) گردشگری پایدار

در حال حاضر روش هایی که در برنامه ریزی توسعه به کار می رود دارای هدف دسترسی به توسعه پایدار است. در روش توسعه پایدار منابع طبیعی، فرهنگی، تاریخی و غیره ضمن استفاده در جامعه روز برای استفاده در آینده نیز حفظ می شوند. روش توسعه پایدار در برنامه ریزی جهانگردی بسیار حائز اهمیت است چرا که توسعه جهانگردی به شکلی وسیع متکی بر جاذبه ها و فعالیت هایی است که به محیط طبیعی، میراث تاریخی و الگوهای فرهنگی مناطق مربوط می شوند. اگر این منابع نابودشوند، صنعت متکی بر آنان نیز از بین خواهد رفت. از فواید مهم توسعه جهانگردی آن است که اگر بر اساس مفهوم پایداری به درستی توسعه یابد، می تواند به طور موثر به توجیه حفظ منابع طبیعی و فرهنگی یک منطقه و پرداختن هزینه برای آن کمک کند. از نظر اجتماعی این نوع جهانگردی می تواند فوایدی برای اجتماعات محلی داشته و بیشترین منافع جهانگردی را به ساکنان محلی برساند. (سازمان ایرانگردی و جهانگردی، ۱۳۸۲: ۱۸)
از جمله اصول گردشگری پایدار می توان به موارد زیر اشاره نمود: :
۱- حفظ تنوع موجود، ۲ – استفاده در خور وپایدار از منابع، ۳- جلوگیری از به هدر رفتن منابع، ۴- حمایت از اقتصاد محلی، ۵- دخیل کردن جامعه محلی در تصمیم گیری ها، ۶- آموزش پرسنل (اریسیان، ۱۰۸:۱۳۸۲)

۲-۵) امنیت و گردشگری

توسعه و امنیت مکمل یکدیگرند. بدیهی است امنیت پایدار، مرهون توسعه پایدار است وتوسعه پایدار تضمین کننده امنیت ملی است. امروزه هر آن چیزی که از تعریف علمی برخوردار نبوده و قواعد منطقی بر آن حاکم نباشد شکست خورده و یا حالت رکود به خود می گیرد. این امر در صنعت گردشگری و بعد امنیت آن نیز صادق است. به طور مثال، برای امنیت در بخش ترابری و حمل و نقل، اقامتگاه ها، هتل ها و جاذبه ها لازم است سفرسازان و سازمان های گردشگری برای توسعه گردشگری هماهنگی لازم را با یکدیگر داشته باشند. در علم جهانگردی واژه (Availability مفهوم مهیا بودن) دارای اهمیت بسیار است، بعنوان نمونه در عین حالی که در بخش ترابری، جاده وجود دارد وقتی وزارت راه و ترابری، اعلام می کندکه در جاده ها روزانه بیش از ۳۰ هزار نفر کشته می شود بدان معناست که از نقطه نظر گردشگری جاده (Available مهیا) نیست. از سوی دیگر وقتی گردشگر جای مناسب اقامت نداشته باشد دیگر به آن محل باز نمی گردد. مواردی ازاین نظیر امنیت گردشگری را مختل می سازد. ملاک امنیت در گردشگری، احساس امنیت توسط گردشگران است (نشریه جهان هوانوردی و گردشگری، ۱۳۸۳).
امروزه امنیت به عنوان مهم ترین و زیربنایی ترین اصل در تدوین استراتژی توسعه گردشگری در جهان به شمار می آید. میان گردشگری، ثبات، توسعه و امنیت رابطه ای تعریف شده وجود دارد، چرا که توسعه زیر ساخت های جهانگردی تا حدود زیادی به سایر فعالیت های جاری و عمرانی یک منطقه، عوامل حمایت کننده، قوانین و مقررات (امنیت)، اطلاع رسانی، هماهنگی سازمان های مرتبط و گسترش حمل و نقل در امور جهانگردی وابسته است و هرگونه بروز ناامنی و بکارگیری خشونت در سطوح مختلف زیان های جبران ناپذیری به این صنعت وارد می سازد. بعنوان مثال، یک شرکت سرمایه گذار بین المللی اگر در ارزیابی کارشناسی خود، محیط و مقصد مورد نظر را از نظر ویژگی امنیتی مناسب نیابد و امنیت مالی و جانی توریست را تأمین نبیند قطعاً سرمایه خود را به آن منطقه منتقل نخواهد کرد. (رحیم پور، ۱۳۸۴ :۱۵) از طرفی، نقش و تاثیر صنعت جهانگردی در ترسیم امنیت ملی یک کشور چنان است که اکثر کشورهای توسعه یافته با وجود دارا بودن منابع کلان اقتصادی و درآمد، ترجیح می دهند بر روی صنعت گردشگری متمرکز شوند. حضور مستقیم بازدیدکنندگان و گردشگران در یک کشور علاوه بر توسعه اقتصادی و تبادلا ت فرهنگی، آن کشور را به عنوان یک قطب امن گردشگری به جهانیان معرفی می کند. در این زمینه می توان به نقش ۱) دولت ها، ۲) برنامه ریزی، ۳) هویت فرهنگی ۴) عوامل سیاسی و اداری و ۵) شبکه راه ها به عنوان عناصر تأثیرگذار در امنیت جهانگردان اشاره کرد (ثبوتی، ۱۳۸۶ :۲۰).
یکی از مهم ترین عواملی که باعث افول صنعت گردشگری در هر کشور می شود، فقدان امنیت در آن کشور است. ناگفته پیداست که با افزایش ضریب امنیت در کشور در دو بعد مرزی و داخلی بر میزان تمایل جهانگردان افزوده خواهد شد. به عبارت دیگر، با گسترش نا امنی در ابعاد جانی و مالی، میزان تمایل و رغبت جهانگردان به صورت تصاعدی کاهش خواهد یافت، در سالیان اخیر وجود برخی ناامنی ها در بعضی از کشور ها مانند ربودن و گروگانگیری من جمله خود ایران تأثیر قابل ملاحظه ای در کاهش تعداد جهانگردان واردشده؛ متأسفانه در کشور ما، صنعت گردشگری چنان که شایسته است گسترش نیافته است، با وجودی که در تمامی برنامه توسعه سالیان اخیر بر رهایی از اقتصاد تک محصولی متکی بر صادرات نفت تاکید شده ولی در مقام عمل موفقیت و کامیابی قابل توجه و ملموس و محسوسی در این زمینه به دست نیامده است، رشد و توسعه صنعت گردشگری در ایران به عنوان یکی از راهکارهای عملی رهایی از اقتصاد تک محصولی و متنوع سازی منابع درآمدی کشور می باشد. گام اول در راستای بهبود صنعت گردشگری در ایران، برقراری و تضمین امنیت فراگیر، هم در بعد خارجی و هم در ابعاد داخلی و ملی آن است.(غفاری و مولایی ،۲۳۱:۱۳۸۷)
شایان ذکر است که منظور از امنیت ملی، امنیت نظامی صرف نیست، اگر امنیت نباشد، صنعت گردشگری عرض اندام نخواهد کرد امنیت در معنای گسترده یکی از مهمترین مسائلی است که در میزان تقاضای گردشگران خارجی برای به این ترتیب امنیت داخلی و ملی شاخص ترین عامل گسترش گردشگری در هر کشوری است که می خواهد خود را با مشخصات کشورهای پیشرو در امر گردشگری تطبیق دهد(برژنیسکی، ۳:۱۳۶۹).
نقش و تأثیر صنعت جهانگردی در ترسیم امنیت ملی یک کشور چنان است که اکثریت کشورهای توسعه یافته با وجود دارا بودن منابع کلان اقتصادی و درآمد، ترجیح می دهند بر روی صنعت گردشگری متمرکز شوند،حضور مستقیم بازدیدکنندگان و گردشگران در یک کشور علاوه بر توسعه اقتصادی و تبادلات فرهنگی، آن کشور را به عنوان یک قطب امن گردشگری به جهان معرفی می کند. کارشناسان بر این باورند که رشد و توسعه اقتصادی پدیده ای کاملا امنیت محور بوده و یکی از بخش های اقتصادی که در صورت عدم وجود امنیت به شدت آسیب می بیند صنعت گردشگری است (برژنیسکی، ۳:۱۳۶۹).

۲-۵-۱) امنیت داخلی گردشگری در ایران

کشور ما در وضعیت مناسبی به سر می برد. هر چند که در این زمینه گاه مواردی به چشم
می خورند که در بعضی مواقع بخش امنیت داخلی ما را زیر سوال می برد. شاید این موارد ناچیز و اندک باشند اما در بخش امنیت کوچک ترین مسایل نیز باید بررسی و ریشه یابی شوند و با ارائه راه کارهای مناسب و اعمال آن ها این موارد به نقطه ی صفر برسند. مواردی هم چون گروگانگیری یک توریست ژاپنی در سیستان و بلوچستان، کشته شدن یک جهانگرد فرانسوی در اصفهان، آشوب اشرار در سیستان و بلوچستان و گروگانگیری تعدادی از سربازان نیروی انتظامی و به شهادت رسیدن تعدادی از آن ها، ماجرای بم و به شهادت رسیدن تعدادی از هموطنان مان توسط اشرار، شرارت های گروه پ ک ک در مرز ترکیه و عراق و غیره… اما در ابعاد کوچک تر نیز میتوان به وجود موتورسواران در بافت های تاریخی و اماکن تاریخی که گاهی برای جهانگردان مشکلاتی را ایجاد می کنند هم چنین کیف قاپی و به سرقت بردن اشیاء با ارزش جهانگردان و بی انصافی در فروش اشیاء عتیقه به جهانگردان اشاره داشت. اما با توجه به اجرای طرح امنیت اجتماعی توسط ماموران نیروی انتظامی و ساماندهی اراذل و اوباش در سطح شهر و ایجاد سایه ی امنیت و آرامش بر سطح شهرها و معابر و راه های کشور به نظر می رسد این اقدامات کشوررا در سایه ی امن و آرامی قرار داده است. اما با توجه به آنچه که گفته شد پیرامون امنیت و نقش آن در توسعه ی صنعت گردشگری در بعد امنیت بین الملل و امنیت داخلی و شناسایی مشکلات و موانع آن راه کارهایی زیر پیشنهاد می شود:
– تربیت نیروی انشانی کار آمد وآشنا به زبان های بین المللی
– تربیت پلیس گردشگری
– برگزاری همایش ها و سمینارهای مختلف در جهت توسعه و ارتقای امنیت
– آشنایی راهنمایان تور با مسایل امنیتی
– برقراری امنیت در سایت های گردشگری به خصوص در زمینه ی تورهای طبیعت گردی و کویرنوردی
– تامین امنیت برای گردشگران در ساعت های خلوت و کم تردد در بافت های تاریخی.
– برخورد جدی با افرادی که به شکل غیر مجاز به راهنمایی جهانگردان می پردازند.
– به همراه داشتن جی پی اس توسط راهنمایان تور در زمینه ی تورهای کویرنوردی.
– هماهنگی و برقراری تعامل دو جانبه بین دفاتر مسافرتی و گردشگری یا راهنمایان تور و نیروی انتظامی در ارتباط با برگزاری تورهای گردشگری به خصوص کویرنوردی و طبیعت گردی (سایت گرشگری ویستا، ۱۳۹۲).

۲-۵-۲) امنیت در گردشگری بین الملل

اما آنچه که مسلم است کشورهای استعمارگر که خواهان عدم پیشرفت و استقلال ایران هستند به روش های مختلف و به ابزارهایی سعی بر برهم زدن اوضاع داخلی کشور و تغییر دیدگاه ها و ذهنیت های سایر کشورها نسبت به ایران را دارند و در این راستا از هر روش و ابزاری مضایقه نمیکنند و با انجام تبلیغات گسترده ای سعی در نا آرام جلوه دادن کشور ایران و اینکه مردمان ایران تروریست هستند را دارند اما واقعیت خلاف این است و کشور ایران کشوری است با درصد امنیت و آرامش بالا و دارای حکومت و مردانی صلح طلب (سایت گرشگری ویستا، ۱۳۹۲).
در این راستا ودر جهت خنثی کردن تبلیغات گسترده ی دشمنان می توان:
– با ایجاد شبکه های ماهواره ای وانجام تبلیغات کشور، موقعیت و جو حاکم بر کشور را به نحو احسن به سایر ملل معرفی کرد.
– ارایه ی راهکارهایی برای از بین بردن مشکلات دیپلماتیک جهانی.
– برگزاری نمایشگاه ها و همایش های اختصاصی در سطح بین المللی جهت شناساندن ظرفیتهای گردشگری کشور ایران و شرکت فعال در نمایشگاه های بین المللی خارج از کشور.
– تشویق مردم، سازمان ها و ایرانیان خارج از کشور به سرمایه گذاری در زمینه ی گردشگری و جذب تمامی ریسک ها و نا اطمینانی ها در این زمینه.
– استفاده از تجربیات دیگر کشور ها به ویژه کشورهای موفق در حوزه (سایت گرشگری ویستا، ۱۳۹۲).

۲-۵-۳) امنیت و صنعت گردشگری

یکی از مهم ترین فاکتورها که رونق توسعه ی گردشگری در گرو آن است،«امنیت گردشگران و مقصدهای گردشگری» است. نا پایداری جریانات سیاسی داخلی برخی از کشورها، هم چون اوضاع کنونی سریلانکا، پاکستان، عراق، افغانستان و غیره به علاوه جنگ بین المللی علیه تروریسم باعث کاهش و رکود گردشگری در بسیاری از کشورهای جهان شده است. با رکود و کاهش مسافرت به دنبال جنگ خلیج فارس و پس از آن حوادث۱۱سپتامبر، متخصصان بازاریابی و دولت ها تلاش زیادی کردند تا دوباره امنیت را به مقاصد گردشگری باز گردانند. برخی کشورها با به کارگیری اقدامات مناسب توانستند در فرودگاه ها، هواپیماها و مقاصد گردشگری آرامش و امنیت نسبی که در طول چند سال گذشته از بین رفته بود را باز گردانند و گردشگران را به بازدید مجدد ترغیب کنند. وجود صنعت گردشگری در یک منطقه و تردد گردشگران در یک مقطع موجب به وجود آمدن امنیت می شود، اما این قضیه همیشه صادق نیست، چون در برخی مواقع وجود پدیده گردشگری و رفت و آمد گردشگران باعث نا امنی شده است. با این وجود صنعت گردشگری مقوله امنیت ارتباط تنگاتنگی با هم دارند. یعنی اگر امنیت نباشد، صنعت گردشگری نیز عرض اندام نخواهد کرد.به طور مثال کشور لبنان به عنوان یکی از زیباترین کشورهای خاورمیانه یک مقصد دیدنی برای گردشگران اروپایی محسوب می شود و توانست در سال۲۰۰۴ و ۲۰۰۵ به ترتیب ۲۷۸۰۰۰/۱ و ۱۴۰۰۰۰/۱ نفر گردشگر خارجی را جذب کند، اما با وقوع جنگ۳۳ روزه با اسراییل صنعت گردشگری این کشور دچار رکود و آسیب جدی شد. به طوری که تعداد گردشگران ورودی به این کشور در سال ۲۰۰۶ با کاهش ۸/۶ درصدی به ۰۶۴۰۰۰/۱ نفر رسید. متولیان گردشگری این کشور پس از جنگ گزارش دادند که هتلهای این کشور خالی از مسافر شده و بسیاری از تأسیسات و امکانات گردشگری براثر اصابت گلوله و بمب بشدت تخریب شدند. اکنون این کشور با تلاش مضاعف در صدد بازسازی تأسیسات گردشگری و تلاش در جهت بازگرداندن امنیت به منطقه است تا بدین وسیله گردشگران با آرامش خاطر به دیدن لبنان بیایند. دیگر تجربه های تلخ که صدمات جبران ناپذیری بر صنعت گردشگری جهان وارد کرد حوادث تروریستی ۱۱سپتامبر بود که طی آن برج های دو قلوی آمریکا در آتش سوختند بزرگ ترین لطمه را بر فعالیت های جهانگردی و صنایع وابسته وارد کرد. با زیر سؤال رفتن امنیت گردشگری در بزرگترین مقصد گردشگری جهان – نیویورک – مسافران از ترس و وحشت دیگر حاضر نمی شدند سوار هواپیما شوند و امنیت در این وسیله نقلیه یسدیع السیر زیر سؤال رفت. شرکت هواپیمایی سوییس ایر اعلام ورشکستگی کرد، خطوط هوایی بسیاری از کشورهای جهان به دلیل کمبود مسافر پروازهای خود را لغو نمودند و تا حد ورشکستگی پیش رفتند و نیروهای انسانی خود را تعدیل کردند (اسنومیز و گریف، ۱۹۹۴: ۱۱۲- ۱۴۴).
همین طور در ۷ جولای سال ۲۰۰۵ بمب گذاری متروی لندن گزارش شدکه تأثیر منفی زیادی بر صنعت گردشگری بسیاری از کشور ها گذاشت. علاوه بربمب گذاری مترو، شیوع بیماری جنون گاوی در سال ۲۰۰۰ و ۲۰۰۱ در چند منطقه بریتانیا صنعت گردشگری این کشور را تحت تأثیر منفی قرار داد.
همان طور که فعالیت های تروریستی، جنگ و کودتاهای داخلی، قاچاق انسان و مواد مخدر، آدم ربایی و غیره تهدیدی عمده برای گردشگری محسوب می شوند، بلایای طبیعی زلزله، طوفان، سونامی، بهمن، بیماری های واگیر دار همچون سارس، مالاریا و آنفلوانزای مرغی و غیره در کاهش امنیت یک منطقه تأثیر زیادی داشته و نوبه خود صنعت گردشگری مناطق مختلف جهان را دچار رکود کرده و رشد آهنگ توسعه گردشگری را در برخی مناطق متوقف، کند یا کاهش داده است. بیماری سارس(بیماری حاد تنفسی) در شهرFoshan استان Guangdong چین شایع شد. این بیماری مسری قابلیت انتشار در مسیرهای پردازی بین المللی را دارد. طبق آمار و اطلاعات سازمان بهداشت جهانی ۸۱۰۰ مورد به این بیماری مبتلا شدند که ۹۱۶ نفر فوت نمودند. هر چند که تعداد تلفات این بیماری به نسبت کم بود اما تأثیر عمده ای بر مسافرت و جهانگردی گذاشت (اسنومیز و گریف، ۱۹۹۴: ۱۱۲- ۱۴۴).

۲-۶) تاریخچه گردشگری در ایران

بررسی در خصوص وضعیت صنعت گردشگری کشور ایران حاکی از آنست که به لحاظ سهم بخش گردشگری از تولید ناخالص داخلی، کشور ایران در میان ١٧۴ کشور جهان رتبه ٨۶ و در میان کشورهای حاشیه خلیج فارس جایگاه سوم را پس از بحرین و قطر به خود اختصاص داده و نیز در زمینه سرمایه گذاری در صنعت گردشگری، کشور ایران در میان ١٧۴ کشور جهان رتبه ١٧٢ و در میان کشورهای خاورمیانه در رتبه آخر قرار گرفته است. همچنین به لحاظ ارزش صنعت گردشگری در سال ٢٠٠۵ کشور ایران درمیان ١٧۴ کشور جهان رتبه ۴٣ را کسب نموده است (وزارت بازرگانی، ۱۳۸۸: ۱۲-۱).
مطابق با سند چشم انداز ٢٠ ساله کشور ایران می بایست در کلیه زمینه های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی در سطح منطقه رتبه اول را کسب نماید، که دستیابی به ۵/۱ درصد کل گردشگر و ٢ درصد کل درآمد گردشگری جهان از اهداف سند چشم انداز ٢٠ ساله تلقی می شود. قابلیت های عمده صنعت گردشگری نظیر گسترش انواع خدمات، ایجاد فرصتهای شغلی، توسعه زیرساختها که در نهایت توسعه انسانی را به همراه می آورد، از عمده دلایلی است که در راستای آن می بایست بدان اهتمام ویژه ای داشت (وزارت بازرگانی، ۱۳۸۸: ۱۲-۱).
همانطور که اشاره شد ایران در بین ١٠ کشور اول جهان از لحاظ وجود جاذبه های توریستی قرار دارد. با این که این جاذبه ها شرط لازم توسعه صنعت گردشگری میباشد ولی امنیت سفر، وجود تاسیسات مناسب اقامتی و تفریحی و همچنین تلاش برای معرفی جاذبه ها و جلب توریست های خارجی از عوامل مهم در توسعه صنعت گردشگری می باشند. روند سه دهه اخیر ورود توریست به ایران نشان می دهد که عوامل موثر در جذب توریست خارجی به ایران متزلزل بوده و این روند دچار نوسانات زیادی شده است. برای بررسی دقیق تر این موضوع در جدول ۲-۱ آمار مربوط به ورود توریست های خارجی به ایران در طی سالهای ١٣۴٨ تا ١٣٨۵ به همراه میزان و درصد تغییرات سالانه آورده شده است. در این جدول میزان نوسانات مذکور را به طور سالانه نشان می دهد. برای بررسی بهتر، روند ورود توریست های خارجی در نمودار شماره ۲-۳ نمایش داده شده است. بر اساس این نمودار می توان این روند را به سه مرحله مشخص تقسیم نمود. مرحله اول مربوط به سالهای ١٣۴٨ تا ١٣۵۶ می باشد. در طی این مرحله اجرای برنامه های عمرانی کشور و تلاش هایی برای گسترش امور زیر بنایی و تاسیسات اقامتی و همچنین بسط روابط بین المللی ایران با کشورهای خارجی اثر مثبتی بر صنعت گردشگری گذاشته و موجب گردید تا تعداد توریست های خارجی وارد شده به ایران از ٣۴١١٩٨ نفر در سال ١٣۴٨ به۶٧٨١۵٧ نفر در سال ١٣۵۶ برسد که به طور متوسط رشدی معادل ۶۵/٢٢ درصد در سال را نشان می دهد. با وقوع انقلاب اسلامی و شروع جنگ تحمیلی، صنعت گردشگری ایران وارد مرحله دوم خود می شود. در این دوره ضمن آنکه از لحاظ فرهنگی جامعه آمادگی پذیرش توریست های خارجی را نداشت، خارجی ها نیز به دلیل عدم احساس امنیت کافی، تمایل چندانی به دیدار از ایران نداشتند. بنابراین در این مرحله تعداد توریست های خارجی به شدت کاهش یافت. مرحله مذکور تا سال ١٣۶٧ که سال پایان جنگ تحمیلی است ادامه داشت. در این مرحله تعداد توریست های خارجی از ۶٧٨١۵٧ نفر در سال ١٣۵۶ به ٧٠٧۴٠ نفر در سال ١٣۶٧ که به طور متوسط سالانه ۸/٢۴درصد رشد منفی را تجربه کرده است (وزارت بازرگانی، ۱۳۸۸: ۱۲-۱).
با پایان جنگ تحمیلی و شروع دوره بازسازی و اجرای برنامه اول توسعه، صنعت گردشگری ایران وارد مرحله سوم خود شد. در این مرحله با ترمیم نسبی اقتصاد کشور و ایجاد امنیت نسبی، تعداد توریست های خارجی دیدارکننده از ایران روند صعودی به خود گرفت. به طوریکه از ٧٠٧۴٠ نفر در سال ١٣۶٧ به ٢٧٣۵٠٠٠ نفر در سال ١٣٨۵ رسید این رقم رشد متوسطی معادل ۱۶۳/۷۵ درصد در سال را نشان می دهد (نمودار ۲-۱۳). با توجه به اینکه ایران، در حال توسعه روابط خارجی و بازسازی جایگاه بین المللی خود در سالهای اخیر بوده و هست، پیش بینی می گردد که روند ورود توریست های خارجی به ایران در طی سالهای آینده همچنان سیر صعودی را طی کند (وزارت بازرگانی، ۱۳۸۸: ۱۲-۱).

برای دانلود فایل متن کامل پایان نامه به سایت 40y.ir مراجعه نمایید.