برای انجام روش میکرواستخراج مایع – مایع پخشی در سرنگ، یک سرنگ پلاستیکی ١۰ میلی لیتری به عنوان ابزار استخراج کننده مورد استفاده قرار گرفت. ابتدا مقدار مشخصی از محلول سورفاکتانت و نمونه حاوی پالادیم در یک بالن mL ۵ ریخته شد و توسط بافر با ۴= pH به حجم رسانده شد. این محلول در یک وایال mL ١٠ ریخته شد و با سرنگ طبی mL ١٠ بالا کشیده شد. سپس مخلوطی از Lµ ١٠٠ بنزیل الکل به عنوان حلال استخراجی و Lµ ٧٠ اتانول به عنوان حلال پخشی همراه با Lµ ٧٠٠ از محلول رودانین به محلول داخل سرنگ تزریق شد. با افزودن واکنشگر رودانین کمپلکس پالادیوم-رودانین به سرعت تشکیل می شود و با افزایش مخلوط حلال استخراجی- پخشی، حالت کدری در محلول تشکیل می شود که ناشی از تشکیل قطرات ریز حلال استخراج کننده است. سپس برای چند بار پیستون سرنگ بالا و پایین شده تا قطرات ریز حلال استخراجی حاوی آنالیت در سطوح بالای محلول داخل سرنگ جمع آوری شود. در نهایت فاز استخراجی حاوی آنالیت توسط میکروسرنگ به میکروسل های کوارتزی تزریق شد و برای اندازه گیری به دستگاه اسپکتروفوتومتر ماوراء بنفش-مرئی منتقل و جذب کمپلکس پالادیوم-رودانین در مقابل محلول شاهد در طول موج مناسب اندازه گیری شد. برای اندازه گیری محلول شاهد، روش میکرو استخراج طبق روش بالا و در غیاب آنالیت صورت گرفت. شکل ٣-١ مراحل انجام میکرو استخراج مایع- مایع پخشی در سرنگ را نشان می دهد. ساختار مولکولی کمپلکس پالادیوم-رودانین در شکل ٣-٢ آورده شده است.

(٣) (٢) (١)
شکل ٣-١ مراحل انجام میکرو استخراج مایع- مایع پخشی در سرنگ (١) تزریق محلول نمونه بدرون سرنگ (٢) تزریق حلال دوتایی و تشکیل محلول کدر (٣) تجمع فاز استخراجی در نوک سرنگ و نحوه برداشتن آن

شکل ٣-٢- کمپلکس رودانین با فلز پالادیوم
برای افزایش حساسیت اندازه گیری و امکان اندازه گیری مقادیر کم آنالیت، اندازه گیری جذب در طول موجی انجام می شود که در آن بیشترین جذب مشاهده می شود. این طول موج با maxλ نشان داده می شود. در شکل ٣-٣ طیف جذبی مربوط به کمپلکس و شاهد نشان داده شده است. همان طور که در شکل مشاهده می شود، طیف شاهد جذبی در ۴۶٠ = maxλ نانومتر را نمایش داد که مربوط به لیگاند رودانین بود. طیف کمپلکس، جذبی در ۵۶٢ = maxλ نانومتر داشت که مربوط به کمپلکس پالادیوم-رودانین بود.

شکل ٣-٣- طیف مربوط به شاهد و کمپلکلس پالادیوم-رودانین
٣-۵- بهینه سازی شرایط استخراج
به منظور یافتن بهترین کارآیی استخراج، پارامترهای مؤثر بر آن به شرح زیر بررسی و بهینه سازی شدند. بدین منظور پارامترهای مؤثر بر استخراج پالادیوم که عبارتند از: نوع و حجم حلال استخراجی، نوع و حجم حلال پخشی، حجم سورفاکتانت، اثر pH و حجم لیگاند رودانین مورد مطالعه قرار گرفته و بهینه سازی شدند.
٣-۵-١- جنس حلال استخراجی
در طول فرایند میکرواستخراج، جنس حلال استخراجی آلی بر استخراج اثر فاحشی دارد. بنابراین حلال استخراجی باید تمایل خوبی برای استخراج ترکیبات هدف، حلالیت کمی در آب و پایداری کافی در زمان استخراج داشته باشد. در این مرحله حلالهای بنزیل الکل، اکتانول، هپتانول مورد بررسی قرار گرفتند که بنزیل الکل بهترین کارآیی استخراج را نشان داد. بنابراین در آزمایشات بعدی به عنوان حلال استخراج کننده از بنزیل الکل استفاده شد.

شکل ٣-۴- اثر نوع حلال استخراجی بر میکرواستخراج کمپلکس پالادیم-رودانین. شرایط استخراج به کار رفته عبارتند از: غلظت پالادیوم mgL-1 ۵، غلظت رودانین ۴-١۰ × ٣٢/٣، غلظت سورفاکتانت M٠١۵/٠ و اسیدیته محیط بافر فرمات با ۴= pH.
٣-۵-٢- حجم حلال استخراجی
برای بررسی اثر حجم حلال استخراجی در میزان استخراج کمپلکس پالادیم-رودانین، ضمن ثابت نگهداشتن سایر شرایط، حجمهای ١٣٠-٨٠ میکرولیتر از بنزیل الکل مورد استفاده قرار گرفت. شکل ٣-۵ اثر تغییر حجم حلال استخراجی بر میکرواستخراج کمپلکس پالادیم-رودانین را نشان می دهد. با افزایش حجم حلال استخراجی، استخراج افزایش می یابد ولی از Lμ١٠٠ به بعد با افزایش حجم حلال استخراجی، با افزایش استخراج، فاکتور تغلیظ کاهش می یابد. بنابراین در ادامه تحقیقات، حجم Lμ١٠٠ از حلال استخراجی مورد استفاده قرار گرفت.

شکل ٣-۵- اثر تغییر حجم حلال استخراجی بر میکرواستخراج کمپلکس پالادیم-رودانین. (سایر شرایط مطابق شکل ٣-۴ می باشد).
٣-۵-٣- نوع حلال پخشی
ملاک اصلی برای انتخاب حلال پخشی, امتزاج پذیری آن در حلال استخراجی و محلول نمونه است. نوع حلال پخشی، ویسکوزیته حلال دوتایی را تحت تأثیر قرار می دهد. این حلال می تواند تولید قطرات و کارایی استخراج را کنترل کند. برای این منظور ٣ حلال پخشی متداول استون، استونیتریل و اتانول انتخاب و مورد بررسی قرار گرفتند. لازم به ذکر است که سایر شرایط استخراج ( غلظت پالادیوم mg.L-1 ۵، غلظت رودانین M ۴-١۰ × ٣٢/٣، غلظت سورفاکتانت M ٠١۵/٠ و اسیدیته محیط بافر فرمات با ۴= pH) ثابت در نظر گرفته شد. همان طور که در شکل ٣-۶ مشاهده می شود هنگامی که از اتانول به عنوان حلال پخشی استفاده شد، بهترین راندمان استخراج به دست آمد. بنابراین در ادامه تحقیقات، اتانول به عنوان حلال پخشی مورد استفاده قرار گرفت.

شکل٣-۶- اثر نوع حلال پخشی بر میکرواستخراج کمپلکس پالادیم-رودانین. (سایر شرایط مطابق شکل ٣-۵ می باشد).

                                                    .