راه حل ها

انواع تصمیم گیری بر مبنای اطلاعات موجود

انواع تصمیم گیری بر مبنای اطلاعات موجود

با توجه به عوامل فوق، انواع تصمیم­گیری بر مبنای درجه اطلاعات موجود درباره وقوع متغیرهای غیرقابل کنترل ، به قرار ذیل است:

1- تصمیم­گیری در شرایط اطمینان[1]: این نوع تصمیم­گیری برای زمانی است که کلیه متغیرهای مؤثر موجود در آن ثابت فرض شوند. به زبان دیگر تصمیم­گیرنده نتیجه تصمیم  را می­داند (رابینز[2]، 2000). مدل­سازی برای این شرایط از تصمیم­گیری بیشتر براساس مدلهای ریاضی و مشخص مانند تجزیه و تحلیل هزینه-منفعت[3]، مدلهای کلاسیک بهینه­سازی[4]، کنترل موجودی[5] ، مدل جایگزینی[6]، تخصیص کار[7]، برنامه­ریزی خطی[8]  (گلد[9]، 1987) و مواردی از برنامه ریزی پویا[10] است (دیویس[11]، 1985)

2- تصمیم­گیری در شرایط عدم اطمینان[12]: این بخش خود به دو حالت تصمیم­گیری در حالت عدم اطمینان کامل و تصمیم­گیری در شرایط ریسک[13] تقسیم می­گردد.

تصمیم­گیری در شرایط عدم اطمینان کامل برای زمانی است که مشکل موجود شامل تعدادی از متغیرهای غیرقابل کنترل نیز می­شود، لیکن اطلاعاتی از گذشته به منظور پیش­بینی برای این متغیرها در دسترس نبوده و از این رو محاسبه احتمال وقوع برای آنها ممکن نیست. مدل­سازی برای این نوع
تصمیم­گیری اکثراً توسط ماتریس تصمیم­گیری خواهد بود. در این حالت همچنین تصمیم­گیر به روشهای شهودی و یا خلاق نیز مراجعه می­نماید (رابینز، 2000). خلاقیت، خود عاملی برای شناخت بیشتر مسئله است و همچنین شناسایی آلترناتیوهاست (وودمن و همکاران[14]، 1993).

تصمیم­گیری در شرایط ریسک برای زمانی است که مشکل موجود شامل تعدادی متغیرهای غیرقابل کنترل نیز می­شود، لیکن اطلاعات از گذشته در مورد وقوع آنها در دسترس است و بنابراین محاسبه احتمال وقوع برای آنها ممکن خواهد بود. به عنوان مثال، طراحی سناریوهای حمله در دوران جنگ یک تصمیم­گیری همراه ریسک است، هرچند که یک فرمانده سعی می­نماید که اکثر اطلاعات راجع به دشمن را قبلاً تهیه نماید (رابینز، 2000). مدلهای مورد استفاده برای این شرایط از تصمیم­گیری ممکن است از انواع مدلهای ریاضی و احتمالی باشند. کلیه مدلهای ریاضی را می­توان در چارچوب علم تحقیق در عملیات معرفی نمود که علاوه بر مدلهای مطرح در مورد تصمیم­گیری در شرایط اطمینان، از مدلهای احتمالی مانند ارزش مورد انتظار ، برنامه­ریزی خطی، آنالیز سربسر[15]، بازگشت سرمایه[16]، تحلیل بیز[17]،  تجزیه و تحلیل براساس زنجیره مارکوف[18] (رندر[19]، 1992)، منحنی توزیع، مدل صف[20]،تصمیم­گیری شاخه­ای تئوری بازیها و تئوری صف (گلد،1987) استفاده می­شود.

مطلب مشابه :  مزایای صادرات

3- تصمیم گیری در شرایط تعارض[21]: برای زمانی است که استراتژیهای رقبا برای یک تصمیم­گیرنده جایگزین متغیرهای غیرقابل کنترل از شرایط تصمیم­گیری او شوند. در این حالت از تئوری بازیها برای حل مسئله استفاده خواهیم نمود (اصغرپور،1377).

[1] Decision Making under Certainty.

[2]  Robbins.

[3] Cost-Benefit Analysis.

[4] Optimum Model.

[5] Inventory Control.

[6] Substitution Model.

[7] Work Assignment.

[8]  Linear Programming.

[9]  Gould.

[10] Dynamic Programming.

[11] Davis.

[12] Decision Making under Uncertainty.

[13] Decision Making under Risk.

[14] Woodman.

[15] Break-even Analysis.

[16] Return of Investment (ROI).

[17] Bayesian Analysis.

[18] Markov Chain.

[19] Render.

[20] Queuing Mode.

[21] Decision Making under Conflict.

92